Question

Difficulty: MediumSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir idare mahkemesinde görülmekte olan bir iptal davasında, taraflardan biri uyuşmazlığın çözümünde dayanak alınan bir kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğunu ileri sürmüştür. 1982 Anayasası'na göre, mahkemenin bu iddiayı ciddi bularak dosyayı Anayasa Mahkemesine gönderebilmesi (itiraz yolu) için aşağıdaki şartlardan hangisinin varlığı zorunludur?

  1. İtiraz konusu kanun hükmünün o davada uygulanacak bir norm niteliği taşımasıAnswer
  2. B
    Aykırılık iddiasının hem şekil hem de esas bakımından ileri sürülmüş olması
  3. C
    İtiraz başvurusunun davanın her iki tarafı tarafından ortaklaşa yapılması
  4. D
    Davanın açıldığı tarihten itibaren 60 günlük hak düşürücü sürenin geçmemiş olması
  5. E
    İtiraz konusu kuralın daha önce hiçbir şekilde Anayasa Mahkemesi önüne gelmemiş olması

Answer

İtiraz konusu kanun hükmünün o davada uygulanacak bir norm niteliği taşıması zorunludur.
Somut norm denetimi (itiraz yolu), bir mahkemenin bakmakta olduğu davada uyuşmazlığı çözmek için uygulayacağı kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerinin Anayasa'ya aykırılığını denetleme sürecidir. Bu sürecin başlayabilmesi için kuralın o davada mutlaka 'uygulanacak hüküm' olması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Davanın niteliğini belirle
Görülmekte olan (derdest) bir dava mevcuttur.
Somut norm denetimi ancak 'bakılmakta olan bir dava' sırasında gerçekleşebilir.
2
İtiraz edilen normun konumunu incele
Norm, davanın sonucunu etkileyecek 'uygulanacak hüküm' olmalıdır.
Mahkeme, davanın karara bağlanmasında kullanılmayacak bir hükmün iptali için AYM'ye gidemez.
3
Anayasal kısıtlamaları kontrol et
Sadece esas bakımından denetim talep edilebilir.
Anayasa m. 148 uyarınca kanunların şekil aykırılığı itiraz yoluyla iddia edilemez.

Key Concept

Uygulanacak Norm Şartı

Hints

1
İtiraz yoluna (Somut Norm Denetimi) gidilebilmesi için öncelikle 'bakılmakta olan bir dava' ve 'yetkili bir mahkeme' gereklidir.
2
Mahkemenin, AYM'ye göndereceği madde davanın sonucunu değiştirecek nitelikte olmalıdır.
3
Anayasa'da bu durum 'mahkemenin uyuşmazlıkta uygulayacağı kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri' şeklinde ifade edilir.

Practice More

Anayasa Mahkemesi'nin itirazı reddetmesi durumunda aynı madde için tekrar itiraz edilebilmesi için geçmesi gereken süreyi (10 yıl) çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question