Question

19821982 Anayasası’nda düzenlenen Sayıştay’ın mali yargı yetkisi, denetim kapsamı ve anayasal statüsü dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Sayıştay, Anayasa'nın 'Yargı' bölümünde düzenlenmiş bir kurum olması hasebiyle bir 'Yüksek Mahkeme' statüsündedir ve mali yargılama yetkisi kapsamındaki kararları ile Danıştay kararları arasında çıkan uyuşmazlıklar Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından çözülür.Answer
  2. B
    Sayıştay'ın vergi ve benzeri mali yükümlülükler hakkındaki kesin hükümleri aleyhine idari yargı yoluna başvurulamaz; ancak bu kararlar ile Danıştay kararları arasındaki uyuşmazlıklarda Anayasa gereği Danıştay kararları esas alınır.
  3. C
    Sayıştay Başkanı ve üyeleri, kurumun yasama organı adına denetim yapması ve mali özerkliğinin sağlanması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından seçilir.
  4. D
    Sayıştay, merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının yanı sıra mahalli idarelerin hesap ve işlemlerini de denetlemek ve kesin hükme bağlamakla görevlidir.
  5. E
    Sayıştay'ın 'hesap yargılaması' sonucunda verdiği kesin hükümler üzerinde, temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapılması hukuken mümkündür.

Answer

Sayıştay'ın bir 'Yüksek Mahkeme' olduğu ve Danıştay ile uyuşmazlıklarının Uyuşmazlık Mahkemesi'nde çözüldüğünü belirten ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü Sayıştay, 19821982 Anayasası'na göre bir 'Yüksek Mahkeme' değildir. Ayrıca, mali yargılama kararları ile Danıştay kararları arasında bir çelişki doğduğunda, Anayasa'nın 160160. maddesi uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gidilmez; doğrudan Danıştay kararları üstün tutulur. Bu, Türk hukukundaki istisnai ve spesifik bir hiyerarşi kuralıdır.

Step-by-Step Solution

1
Sayıştay'ın anayasal statüsünü analiz etme
Sayıştay, 1982 Anayasası'nın 146-158. maddeleri arasında sayılan Yüksek Mahkemeler (AYM, Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık) listesinde yer almaz.
Yargı bölümünde yer alması her kurumun yüksek mahkeme olduğu anlamına gelmez.
2
Danıştay ile olan uyuşmazlık çözüm mekanizmasını kontrol etme
Anayasa'nın 160. maddesi uyarınca, vergi ve mali yükümlülükler konusunda Sayıştay ve Danıştay kararları çatışırsa Danıştay kararı esas alınır.
Uyuşmazlık Mahkemesi sadece adli ve idari yargı kolları arasındaki uyuşmazlıklara bakar; Sayıştay'ın özel durumu Anayasa'da ayrı bir hükümle çözülmüştür.
3
Denetim kapsamı ve seçim usulünü doğrulama
Başkan ve üyeleri TBMM tarafından seçilir ve denetim alanı mahalli idareleri ile SGK'ları kapsar.
Mali denetim yetkisinin kaynağı TBMM'nin 'bütçe hakkı'dır.

Key Concept

Sayıştay'ın Yüksek Mahkeme Olmaması ve Danıştay Üstünlüğü

Hints

1
Anayasa'da 'Yüksek Mahkemeler' başlığı altında hangi kurumların sayıldığını hatırlayın.

Practice More

Danıştay ve Sayıştay arasındaki 'karar uyuşmazlığı' kuralının hangi durumlarda (vergi, harç vb.) geçerli olduğunu inceleyin.
Estimated Time:1m 30s