Question

Difficulty: Very hardSözcükte Anlam

Kamu kurumlarında liyakat esasının gözetilmesi, bürokrasinin etkinliğini ve vatandaşın devlete olan güvenini artıran en temel unsurdur.

Bu cümledeki 'gözetmek' sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?

  1. İdari yargı denetiminde, idarenin takdir yetkisini kullanırken kamu yararı ilkesini gözetip gözetmediği hassasiyetle incelenir.Answer
  2. B
    Bina sorumlusu, tadilat çalışmaları sırasında işçilerin güvenlik prosedürlerine uygun hareket edip etmediklerini yerinde gözetmiştir.
  3. C
    Vakıf senedinde, kurucunun vefatından sonra geride kalan ihtiyaç sahibi akrabalarının gözetilmesi yönünde bir madde bulunmaktadır.
  4. D
    İhale komisyonu başkanı, toplantı salonuna girmeden önce dışarıda bekleyen katılımcıların durumunu kapı aralığından gözetti.
  5. E
    Rakip firmanın hamlelerini yakından takip eden genel müdür, pazara girmek için en uygun zamanı gözetiyordu.

Answer

İdari yargı denetiminde, idarenin takdir yetkisini kullanırken kamu yararı ilkesini gözetip gözetmediği hassasiyetle incelenir.
Doğru seçenekte yer alan 'kamu yararı ilkesini gözetmek' ifadesi, tıpkı öncüldeki 'liyakat esasını gözetmek' gibi bir prensibe bağlı kalmayı, onu karar verme sürecinde temel kriter (esas) olarak dikkate almayı ifade eder. Her iki kullanımda da sözcük, somut bir izlemeden ziyade soyut bir değerin uygulama sürecine dahil edilmesini temsil etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Öncüldeki sözcüğün bağlamını analiz etme
Liyakat esasının gözetilmesi ifadesinde 'gözetmek', liyakati temel bir kriter olarak kabul etmek ve ona göre hareket etmek (dikkate almak/esas almak) anlamındadır.
Sözcüğün cümledeki soyut ve kurumsal kullanım amacını belirlemek gerekir.
2
Seçeneklerdeki sözcük kullanımlarını karşılaştırma
Kamu yararı ilkesini gözetmek ifadesinin, öncüldeki ilkesel ve yöntemsel bakış açısıyla (esas alma) birebir örtüştüğü görülür.
Diğer seçeneklerdeki fiziksel izleme, koruma veya fırsat bekleme anlamları bu soyut bağlamın dışındadır.

Key Concept

Sözcükte Anlam (Çok Anlamlılık ve Bağlamsal Anlam)

Hints

1
Cümledeki 'liyakat esası' ifadesinin nasıl bir eylem gerektirdiğine odaklanın; bu bir kurala uymak mıdır yoksa birini izlemek mi?
2
Sözcüğün 'bir prensibi temel almak' anlamında kullanıldığı bir cümle arayın.
3
'İlkeyi dikkate almak' ile 'Görevi gözetmek' arasındaki anlam benzerliğini düşünün.

Practice More

Çok anlamlılık sorularında sözcüğün soyut ve somut anlam ayrımına dikkat ederek benzer kurumsal metinler üzerinde pratik yapın.

Alternative Method

Sözcüğün yerine 'dikkate almak' veya 'esas almak' ifadelerini koyarak cümlenin anlam bütünlüğünü kontrol edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question