Question

Difficulty: Very hardCumhurbaşkanının Görev ve Yetkileri

19821982 Anayasası’nın 108108. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanına bağlı olarak kurulan Devlet Denetleme Kurulu (DDK), idarenin hukuka uygunluğunun ve verimliliğinin sağlanması amacıyla çeşitli kurum ve kuruluşlarda inceleme, araştırma ve denetleme yapma yetkisine sahiptir. 20172017 Anayasa değişikliği ile bu kurulun görev ve yetki alanı genişletilmiş olsa da, aşağıdaki yapılardan hangisi halen DDK'nın denetim ve inceleme yetkisinin dışında bırakılmıştır?

  1. A
    Türk Silahlı Kuvvetleri
  2. B
    Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları
  3. C
    İşçi ve işveren sendikaları
  4. Yargı organlarıAnswer
  5. E
    Sermayesinin yarısından fazlasına devletin katıldığı kuruluşlar

Answer

Yargı organları, Devlet Denetleme Kurulu'nun denetim yetkisi dışında kalan tek kurumdur.
Yargı organları, mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik teminatı ilkeleri gereğince, yürütme organının bir parçası olan Devlet Denetleme Kurulu'nun denetim, inceleme ve soruşturma yetkisi dışında bırakılmıştır. Anayasa'nın 108108. maddesinde bu durum açıkça 'Yargı organları dışındaki tüm kamu kurum ve kuruluşları...' ifadesiyle belirtilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) anayasal dayanağını belirleme
DDK, 19821982 Anayasası'nın 108108. maddesinde düzenlenen, üyeleri ve başkanı doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanan bir üst denetim organıdır.
Kurulun yetki sınırlarını anlamak için önce anayasal çerçeveyi tanımlamak gerekir.
2
2017 Anayasa değişikliğinin getirdiği farkları analiz etme
20172017 değişikliği ile DDK'nın yetkisine 'idari soruşturma' yapma yetkisi eklenmiş ve daha önce denetim dışı olan Türk Silahlı Kuvvetleri kapsam içine alınmıştır.
Eski bilgilerle (TSK'nın denetim dışı olması) yeni kuralları ayırt etmek sorunun en kritik noktasıdır.
3
Denetim dışı bırakılan istisnayı tespit etme
Anayasa metninde 'Yargı organları dışındaki' ifadesi kullanılarak mahkemelerin bağımsızlığı ilkesi gereği DDK denetiminden muaf tutulduğu görülür.
Yargı bağımsızlığı, yürütmenin (Cumhurbaşkanı ve DDK) yargı üzerinde bu tür bir idari denetim kurmasını engeller.

Key Concept

Devlet Denetleme Kurulu'nun Denetim Kapsamı ve Yargı İstisnası

Hints

1
DDK, Cumhurbaşkanlığına bağlı bir birimdir; bu yüzden denetleyemediği kurum, kuvvetler ayrılığı ilkesiyle korunuyor olmalıdır.
2
20172017 yılında yapılan değişikliklerle Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) denetim dışı kalma statüsü sona ermiştir.
3
Yargı bağımsızlığı gereği, mahkemeler yürütme organına bağlı bir kurul tarafından idari denetime tabi tutulamazlar.

Practice More

Cumhurbaşkanının yargı alanına ilişkin diğer yetkilerini (Anayasa Mahkemesi ve Danıştay üye seçim oranları gibi) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question