Question

Difficulty: HardParlamento Kararları

1982 Anayasası'nda yasama organının yaptığı işlemler kural olarak "kanun" ve "parlamento kararı" şeklinde ikiye ayrılır. Parlamento kararları kural olarak Cumhurbaşkanı'nın onayına tabi değildir ve yargısal denetim dışında tutulmuştur. Ancak "TBMM İçtüzüğü", bir parlamento kararı olmasına rağmen sahip olduğu bazı özellikler nedeniyle bu genel kuraldan ayrılmaktadır.

Buna göre, TBMM İçtüzüğü'nün hukuki rejimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bir parlamento kararı olmasına rağmen, Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas bakımından denetlenebilen tek parlamento kararıdır.Answer
  2. B
    Yasama organının düzenleyici bir işlemi olduğu için Cumhurbaşkanı'nın onayına sunulur ve Cumhurbaşkanı'nın bu işlemi Meclis'e geri gönderme yetkisi bulunur.
  3. C
    Kararın anayasaya aykırılığı iddiasıyla yapılacak iptal başvurusu, Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren 7 gün içinde gerçekleştirilmelidir.
  4. D
    Tıpkı milletvekilliğinin düşürülmesi kararı gibi, sadece Anayasa'nın açık hükümlerine aykırılık (şekil) yönünden denetlenebilir.
  5. E
    Bir parlamento kararı olduğu için hakkında sadece somut norm denetimi (itiraz yolu) ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurulabilir.

Answer

İçtüzük, bir parlamento kararı olmasına rağmen Anayasa Mahkemesi tarafından hem şekil hem de esas bakımından denetlenebilen tek parlamento kararıdır.
TBMM İçtüzüğü, Anayasa'nın 148. maddesinde açıkça belirtildiği üzere, kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile birlikte Anayasa Mahkemesi tarafından hem usul (şekil) hem de içerik (esas) bakımından denetlenebilen bir belgedir. Bu yönüyle, sadece 'iptal' başvurusu yapılabilen ve sadece belirli anayasa maddelerine aykırılık iddiasıyla incelenen diğer iki istisnai parlamento kararından (dokunulmazlık ve üyelik kaybı) ayrılır.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin hukuki niteliğini belirle.
TBMM İçtüzüğü bir 'Parlamento Kararı'dır.
Meclis'in kendi iç çalışma düzenini belirlediği, dışa dönük olmayan bir düzenleyici işlemdir.
2
Yargısal denetim istisnalarını kontrol et.
Parlamento kararlarından sadece üçü (İçtüzük, Dokunulmazlık, Milletvekilliğinin Düşmesi) yargı denetimine tabidir.
Anayasa 148. maddesi bu istisnaları belirlemiştir.
3
Denetim kapsamını analiz et.
İçtüzük hem şekil hem esas yönünden denetlenir; diğerleri ise sadece iptal istemiyle incelenir.
İçtüzük, normlar hiyerarşisinde kanuna eşdeğer bir 'norm' denetimine tabi tutulmuştur.

Key Concept

Parlamento Kararlarında Yargısal Denetim İstisnaları

Hints

1
Parlamento kararlarından hangilerinin yargı denetimine tabi olduğunu hatırlayın.
2
İçtüzük ile Dokunulmazlığın kaldırılması arasındaki denetim farkına odaklanın (Şekil/Esas ayrımı).
3
Anayasa Madde 148: 'Kanunların, CBK'ların ve TBMM İçtüzüğünün... şekil ve esas bakımlarından uygunluğunu denetler.'

Practice More

Diğer iki parlamento kararının (dokunulmazlık ve üyelik kaybı) yargısal denetimindeki 7/15 kuralını tekrar edin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question