Question

Difficulty: Very hardCumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde bakanların ve Cumhurbaşkanı yardımcılarının hukuki statüleri, yasama organı ile ilişkileri ve cezai sorumluluk rejimlerine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi 19821982 Anayasası hükümleriyle tam olarak örtüşmektedir?

  1. Yüce Divana sevk edilen bir bakanın görevi bu kararla birlikte kendiliğinden sona ererken, Cumhurbaşkanı hakkında Yüce Divan'a sevk kararı alınması görevini sona erdirmez.Answer
  2. B
    Milletvekili iken bakan olarak atanan bir kişinin Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği, bakanlık görevi süresince askıya alınır ve görevin sona ermesiyle birlikte kendiliğinden tekrar aktif hale gelir.
  3. C
    Bakanların görevleriyle ilgili olmayan şahsi suçları için yasama dokunulmazlığı koruması geçerli değildir; bu tür suçlardan dolayı doğrudan genel hükümlere göre yargılama yapılır.
  4. D
    Meclis soruşturması açılmasına karar verilebilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoğunluğunun gizli oyu yeterli kabul edilmiştir.
  5. E
    Bakanlık görevi sona eren bir kişi, görevde bulunduğu dönemdeki eylemleri nedeniyle artık yasama dokunulmazlığından yararlanamaz ve genel mahkemelerde yargılanır.

Answer

Yüce Divana sevk edilen bir bakanın görevi sona ererken, Cumhurbaşkanının görevinin sona ermemesi bu iki makam arasındaki temel anayasal farklardan biridir.
Anayasa'nın 106106. maddesinin 66. fıkrası 'Yüce Divana sevk edilen Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi sona erer' derken, 105105. maddenin 55. fıkrası Cumhurbaşkanı için 'görevi sona ermez' hükmünü amirdir. Bu ince ayrım, yürütmenin başı ile yardımcıları arasındaki hiyerarşik ve hukuki statü farkını göstermesi bakımından kritiktir.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme organı üyelerinin (Cumhurbaşkanı, CB Yardımcısı, Bakan) Yüce Divan'a sevk edilme sonuçlarını analiz et.
Bakanlar ve CB yardımcıları için sevk kararı 'görevi sona erdiren' bir işlemken, Cumhurbaşkanı için 'seçim kararı alma yetkisini kısıtlayan' ancak görevi bitirmeyen bir işlemdir.
Anayasa'nın 105105 ve 106106. maddeleri bu ayrımı net bir şekilde belirlemiştir.
2
Bakanların milletvekilliği statüsünü değerlendir.
Atama anında milletvekilliği 'sona erer'.
Yasama ve yürütme organlarının katılığı (sert kuvvetler ayrılığı) gereği aynı kişinin her iki makamda bulunması yasaklanmıştır.
3
Cezai sorumluluk ve dokunulmazlık kapsamını kontrol et.
Bakanlar görev süresince hem şahsi hem görev suçları için dokunulmazlığa sahiptir; görev suçları için ise özel bir usul (Meclis Soruşturması) öngörülmüştür.
Anayasa madde 106/4106/4 gereği milletvekili dokunulmazlığı bakanlar için de aynen uygulanır.
4
Meclis soruşturması sayısal sınırlarını teyit et.
Öneri için 301301 (salt çoğunluk), Karar için 360360 (3/53/5), Sevk için 400400 (2/32/3) oyu gereklidir.
Meclis'in denetim yetkisinin nitelikli çoğunluklarla korunması amaçlanmıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların Hukuki Statüsü ve Cezai Sorumluluğu

Hints

1
Cumhurbaşkanı ile bakanların Yüce Divan'a sevk edilmelerinin hukuki sonuçlarını karşılaştırın.
2
Anayasa'nın 105105 ve 106106. maddelerindeki 'Yüce Divan'a Sevk' başlıklarını inceleyerek hangisinin görevinin düştüğünü hatırlayın.
3
Bir bakan Yüce Divan'a sevk edildiği an koltuğunu kaybederken, Cumhurbaşkanı'nın görevi ancak mahkumiyetle (kesin hükümle) biter.

Practice More

Bakanların cezai sorumluluğu için gereken 301-360-400 sayılarını ezberlemek için bir basamak tablosu oluşturun.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question