Türkiye'de nüfus yoğunlukları; toplam nüfus, tarımsal nüfus, toplam yüz ölçümü ve tarım al… — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür

Türkiye'de nüfus yoğunlukları; toplam nüfus, tarımsal nüfus, toplam yüz ölçümü ve tarım alanlarının genişliği gibi değişkenlerin birbirine oranlanmasıyla elde edilir. Aşağıdaki tabloda, Türkiye'nin farklı coğrafi özelliklerine sahip beş ayrı merkezine ait nüfus yoğunluğu verileri sunulmuştur:

Merkez	Aritmetik Nüfus Yoğunluğu ( $kişi/km^2$ )	Fizyolojik Nüfus Yoğunluğu ( $kişi/km^2$ )	Tarımsal Nüfus Yoğunluğu ( $kişi/km^2$ )
I	320	1200	85
II	45	960	740
III	65	195	45
IV	95	420	360
V	115	125	30

Nüfus yoğunluğu hesaplama yöntemleri ve tablodaki veriler dikkate alındığında, bu merkezlerle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

II. merkezde tarım alanlarının toplam yüz ölçümü içindeki payı, diğer merkezlere göre daha düşüktür.Answer
B
I. merkezde toplam nüfusun yarısından fazlasını tarımsal faaliyetlerle uğraşan kırsal nüfus oluşturmaktadır.
C
III. merkezde yer şekillerinin aşırı engebeli olması, nüfus yoğunluklarının birbirine yakın çıkmasına neden olmuştur.
D
V. merkezde tarımda makineleşme ve modern yöntemlerin yetersiz olması, tarımsal nüfus yoğunluğunu düşürmüştür.
E
IV. merkezde kentsel nüfus miktarı, tarımsal nüfus miktarından daha fazladır.

Answer

Verilen merkezler arasında tarım alanlarının toplam yüz ölçümüne oranının en düşük olduğu yer, Fizyolojik Nüfus Yoğunluğunun Aritmetik Nüfus Yoğunluğuna oranının en yüksek çıktığı II. merkezdir.

Matematiksel olarak

FNY / ANY

oranı, bir yörenin toplam yüz ölçümü ile tarım alanları arasındaki makası gösterir. II. merkezde ANY sadece

45

iken FNY'nin

960

olması, toplam nüfusun çok dar bir tarım alanına 'sıkıştığını' kanıtlar. Bu durum, yer şekillerinin çok engebeli olduğu Doğu Karadeniz veya Hakkari gibi yörelerin tipik özelliğidir.

Step-by-Step Solution

Aritmetik ve Fizyolojik nüfus yoğunluğu formülleri arasındaki matematiksel ilişkiyi analiz et.

FNY / ANY = (Toplam Nüfus / Tarım Alanı) / (Toplam Nüfus / Toplam Yüzölçümü) = Toplam Yüzölçümü / Tarım Alanı

eşitliği elde edilir.

Bu oran, bir bölgedeki tarım alanlarının toplam arazi içindeki kısıtlılık derecesini belirlememizi sağlar.

Tablodaki her bir merkez için bu oranı hesapla.

3,75

| II:

21,33

| III:

3,0

| IV:

4,42

| V:

1,08

Hangi merkezin tarım alanlarının oransal olarak en dar olduğunu bulmak için karşılaştırma gereklidir.

En yüksek oranı veren merkezi tespit et.

II. merkezde toplam yüz ölçümü tarım alanlarının yaklaşık

21

katıdır.

Bu durum, bölgenin ya çok engebeli olduğunu ya da tarım dışı arazi kullanımının (yerleşme, orman vb.) çok baskın olduğunu gösterir.

Şehirleşme oranını kontrol etmek için FNY ve TNY farkını incele.

I. merkezde

FNY - TNY = 1115

(Çok yüksek şehirleşme), II. merkezde

220

(Tarımsal ağırlıklı).

Yanlış seçenekleri elemek ve kentsel/tarımsal nüfus ağırlığını kıyaslamak için bu işlem yapılır.

Key Concept

Nüfus yoğunlukları arasındaki farklar, bir bölgenin yer şekilleri (engebe durumu) ve ekonomik yapısı (kentleşme/makineleşme) hakkında dolaylı ama kesin veriler sunar.

Hints

Fizyolojik Nüfus Yoğunluğu ile Aritmetik Nüfus Yoğunluğu arasındaki farkın fazla olduğu yerlerde tarım alanları dardır.

Şehirleşme oranını bulmak için toplam nüfusu temsil eden FNY'den, sadece tarım nüfusunu temsil eden TNY'yi çıkararak farka bakın.

FNY / ANY

oranını hesaplayarak hangi bölgede arazinin yüzde kaçının tarıma uygun olduğunu görebilirsiniz.

Practice More

Tarımsal nüfus yoğunluğunun makineleşme ve yer şekilleriyle olan ters yönlü ilişkisini örnek vakalar üzerinden inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Oransal Analiz Yöntemi: Her merkezin yoğunluklarını birbirine bölerek (Örn:

960/45

) 'arazi kısıtlılık katsayısı' oluşturun. Katsayısı en yüksek olan yer, tarım alanlarının en az olduğu yerdir.

Estimated Time:2m 30s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Alternative Method

Topics

More questions from this topic