Question

Difficulty: HardDevletçilik

Atatürk’ün "Türkiye’nin uyguladığı devletçilik sistemi, sosyalizm, komünizm veya kolektivizm gibi sistemlerden farklı; Türkiye’nin ihtiyaçlarından doğmuş, bize özgü bir sistemdir." sözü dikkate alındığında, Türk devletçilik modelinin temel işleyiş prensibi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Kişisel girişimi ve mülkiyeti esas almakla beraber, kamu yararının gerektirdiği durumlarda devletin ekonomide doğrudan yatırımcı ve denetleyici olarak rol üstlenmesiAnswer
  2. B
    Sınıf çatışmalarını engellemek amacıyla tüm üretim araçlarının ve ekonomik kaynakların aşamalı olarak devlet mülkiyetine devredilmesi
  3. C
    Devletin ekonomik hayattaki varlığını sadece savunma ve güvenlik gibi zorunlu kamu hizmetleriyle sınırlandırıp piyasayı tamamen serbest bırakması
  4. D
    Milli bağımsızlığı korumak adına yabancı sermaye ve dış yatırımların ülke ekonomisindeki faaliyetlerinin tamamen yasaklanması
  5. E
    Ekonomik kalkınmanın finansmanını sağlamak için sosyal devlet harcamalarından vazgeçilerek sermaye birikiminin sadece sanayiye aktarılması

Answer

Kişisel girişimi ve mülkiyeti esas almakla beraber, kamu yararının gerektirdiği durumlarda devletin ekonomide doğrudan yatırımcı ve denetleyici olarak rol üstlenmesi
Doğru seçenek, Türk devletçiliğinin en karakteristik özelliğini vurgulamaktadır: Özel mülkiyet ve teşebbüs hakkı saklı tutulurken, milli imkanların yetersiz kaldığı veya kamu yararının öncelikli olduğu büyük yatırımların devlet eliyle yürütülmesidir. Bu durum Türkiye'yi o dönemdeki katı ideolojik kamplaşmalardan ayırarak 'karma ekonomi' modeline yaklaştırmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Atatürk'ün sözünü analiz etme
Türk devletçiliğinin doktriner (katı) bir ideoloji değil, pragmatik (ihtiyaçlara dayalı) bir model olduğu anlaşılır.
Sözde geçen 'bize özgü' ifadesi, batılı kolektivist sistemlerden (sosyalizm/komünizm) ayrılan yönlere işaret eder.
2
Ekonomik modellerle karşılaştırma yapma
Özel teşebbüsün (liberalizm) varlığı ile devlet müdahalesinin (statism) birleştiği 'Karma Ekonomi' modeli tespit edilir.
1930'lu yıllarda özel sermayenin yetersizliği nedeniyle devletin sanayileşmeyi üstlenmesi ama özel sektörü de teşvik etmesi (İş Bankası örneği vb.) bu modelin temelidir.

Key Concept

Karma Ekonomi ve Türk Tipi Devletçilik

Practice More

Devletçilik ilkesinin Halkçılık ve Milliyetçilik ilkeleriyle olan doğrudan ilişkisini kavramak için Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question