Question

Difficulty: Very hardII. Dünya Savaşı Yıllarında Türkiye

II.II. Dünya Savaşı’nın başından itibaren "aktif tarafsızlık" ve "denge politikası" izleyen Türkiye, 19441944 yılına gelindiğinde müttefik devletlerin diplomatik ve ekonomik baskılarını en üst seviyede hissetmiştir. Özellikle İngiltere ve ABD’nin 1414 Nisan 19441944’te verdikleri ortak nota ile; stratejik hammadde sevkiyatının kesilmemesi durumunda Türkiye’ye yönelik bir ekonomik blokaj uygulanacağını bildirmeleri üzerine, Türk hükümetinin dış politikadaki dengeyi müttefikler lehine kesin olarak değiştiren ilk somut adımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Almanya'ya yapılan krom sevkiyatının tamamen durdurulmasıAnswer
  2. B
    Almanya ile diplomatik ve ekonomik ilişkilerin tamamen kesilmesi
  3. C
    Boğazların Mihver devletlerine ait tüm ticari gemilere kapatılması
  4. D
    Birleşmiş Milletler Beyannamesi’nin (Washington Bildirisi) imzalanması
  5. E
    Varlık Vergisi Kanunu'nun yürürlükten kaldırılması

Answer

Türkiye'nin müttefiklerin baskısı üzerine attığı ilk somut adım, Almanya'ya yapılan stratejik krom sevkiyatının tamamen durdurulmasıdır.
Doğru seçenek olan krom sevkiyatının durdurulması, Türkiye'nin müttefiklerin 14 Nisan 1944 tarihli sert notasından sadece bir hafta sonra (21 Nisan) gerçekleştirdiği eylemdir. Bu olay, Türkiye'nin aktif tarafsızlık politikasından vazgeçerek müttefik bloğuna fiilen eklemlenme sürecindeki en önemli diplomatik kırılma noktalarından birini temsil eder.

Step-by-Step Solution

1
Dönemin diplomatik konjonktürünü analiz etme
1943 Kahire Konferansları sonrası müttefiklerin Türkiye'yi savaşa sokma baskısı artmıştır.
Müttefikler, savaşın sonu yaklaşırken Türkiye'nin artık bir taraf seçmesini istemektedir.
2
14 Nisan 1944 notasının içeriğini belirleme
Nota, Türkiye'nin Almanya'ya yaptığı stratejik hammadde (özellikle krom) ihracatına odaklanmıştır.
Krom, Alman savaş sanayisi için hayati öneme sahip bir madendir.
3
Kronolojik sıralamayı kontrol etme
21 Nisan 1944'te krom sevkiyatı durdurulmuş, ardından Ağustos 1944'te ilişkiler kesilmiştir.
Nota baskısına verilen ilk somut ve ani tepki hammadde ihracatının durdurulmasıdır.

Key Concept

Hammadde Diplomasisi ve 1944 Dış Politika Kırılması

Hints

1
Müttefiklerin baskısı özellikle Alman savaş sanayisinin beslenmesini engellemeye yöneliktir.
2
1944 yılındaki bu kriz, Türkiye'nin ihraç ettiği ve çelik sanayisi için çok kritik olan bir madenle ilgilidir.
3
İngiltere ve ABD, bu madenin ihracatı durdurulmazsa Türkiye'ye Marshall yardımı öncesi büyük bir ambargo uygulayacağını söylemiştir; bu maden kromdur.

Practice More

Türkiye'nin müttefik baskısıyla attığı bu adımdan sonra, Almanya ile diplomatik ilişkilerini hangi tarihte kestiğini ve bunun sonuçlarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Olayları kronolojik olarak 'Nota (Nisan) -> Krom Kesintisi (Nisan) -> İlişkilerin Kesilmesi (Ağustos) -> Savaş İlanı (Şubat 1945)' şeklinde sıralayarak sonuca ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question