İdare hukukunda 'İlliyet Bağı', idari eylem veya işlem ile ortaya çıkan zarar arasındaki neden-sonuç ilişkisini ifade eder. Mücbir sebep gibi dışsal etkenler bu bağı keserek idarenin sorumluluğunu ortadan kaldırırken; bazı özel durumlarda bu bağın varlığı araştırılmaksızın idare tazminatla yükümlü tutulabilmektedir. Diğer yandan, idarenin kamu yararı amacıyla yürüttüğü tamamen meşru ve hukuka uygun faaliyetlerinden dolayı, kamusal külfetlerin belirli kişi veya gruplar üzerinde yoğunlaşması durumunda da bir sorumluluk türü devreye girmektedir.
Bu bilgiler ışığında; 'Sosyal Risk İlkesi' ile 'Fedakarlığın Denkleştirilmesi İlkesi' arasındaki temel farka ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Sosyal risk ilkesinde idari eylem ile zarar arasında illiyet bağı aranmazken; fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesinde zararın, idarenin hukuka uygun bir faaliyetinden doğrudan kaynaklanması şarttır.Answer
- BFedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi yalnızca idarenin 'ağır hizmet kusuru' işlediği durumlarda bir yaptırım olarak uygulanırken, sosyal risk ilkesinde idarenin kusuru aranmaz.
- CSosyal risk ilkesi kapsamında sadece merkezden yönetim kuruluşları sorumlu tutulabilirken, fedakarlığın denkleştirilmesi sadece mahalli idareler (idari vesayet altındaki kurumlar) için geçerlidir.
- DSosyal risk ilkesi yalnızca taşınır malların elden çıkarılması (istimval) durumlarında uygulanırken, fedakarlığın denkleştirilmesi yalnızca taşınmaz malların kamulaştırılmasında geçerlidir.
- ESosyal risk ilkesine dayanan davalarda Anayasa Mahkemesi bireysel başvuru yoluyla karar verirken, fedakarlığın denkleştirilmesi davaları yalnızca Uyuşmazlık Mahkemesi'nde görülür.
Answer
Sosyal Risk İlkesi'nde idari eylem ile zarar arasında illiyet bağı aranmazken; Fedakarlığın Denkleştirilmesi İlkesi'nde zararın, idarenin hukuka uygun bir faaliyetinden doğrudan kaynaklanması gerekir.
İdare hukukunda genel kural, idarenin sorumlu tutulabilmesi için zararın idari bir eylem veya işlemden (illiyet bağı) kaynaklanmasıdır. Ancak 'Sosyal Risk İlkesi', toplumsal dayanışma ve devletin güvenliği sağlama yükümlülüğü gereği bu bağı aramaz; terör gibi olaylarda idare eylemin faili olmasa dahi zarar ödenir. Buna karşın 'Fedakarlığın Denkleştirilmesi', idarenin bizzat yaptığı ve hukuka uygun olan bir faaliyetinden (örneğin yolun seviyesinin yükseltilmesi sonucu bir dükkanın girişinin kapanması) doğan zararları kapsar ve burada eylem ile zarar arasında doğrudan bir bağ olması zorunludur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdarenin Kusursuz Sorumluluğunda İlliyet Bağı İstisnası
Hints
1
İlliyet bağı, eylem ile zarar arasındaki köprüdür. Bu köprünün hangi durumda kurulmasına gerek olmadığını düşünün.
Practice More
İdarenin sorumluluğunu kaldıran 'Mücbir Sebep' ile 'Sosyal Risk' arasındaki çatışmayı (illiyet bağı yönünden) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s