Question

Difficulty: HardParlamento Kararları

Türk anayasa hukukunda TBMM'nin irade beyanları "kanun" ve "parlamento kararı" olmak üzere iki ana gruba ayrılmaktadır. Bu iki yasama işlemi türünün tâbi olduğu hukuki rejim ve yargısal denetim özellikleri dikkate alındığında, parlamento kararlarıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Parlamento kararları, yasama organının tek taraflı irade beyanı olduğu için kanunlardan üstün bir normatif güce sahiptir ve bu nedenle Cumhurbaşkanının onayına ihtiyaç duymazlar.
  2. B
    Cumhurbaşkanının veto edemediği yegane yasama işlemleri bütçe kanunları iken, tüm parlamento kararları Genel Kurul'da kabul edildikten sonra mutlaka Cumhurbaşkanının onayından geçmek zorundadır.
  3. Parlamento kararları kural olarak Cumhurbaşkanının onayına tâbi değildir; yargısal denetim açısından ise İçtüzük, dokunulmazlığın kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları hariç denetim dışıdır.Answer
  4. D
    Yasama işlemlerinin bütünselliği ilkesi gereği, tüm parlamento kararları Resmi Gazete'de yayımlanmalarını takip eden 60 gün içinde Anayasa Mahkemesi'nin denetimine tâbidir.

Answer

Parlamento kararları kural olarak Cumhurbaşkanının onayına tâbi değildir ve yargısal denetim açısından sadece İçtüzük değişikliği, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları istisna teşkil eder.
Parlamento kararları, kanunlardan farklı olarak Cumhurbaşkanının onay (yayımlama) prosedürüne tâbi değildir; TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildiği anda kesinleşir. Ayrıca anayasal düzenleme gereği bu kararlar kural olarak yargı denetimi dışındadır; ancak İçtüzük değişiklikleri, yasama dokunulmazlığının kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesi kararları bu kuralın Anayasa'da belirtilen üç önemli istisnasıdır.

Step-by-Step Solution

1
İşlem türünü belirleyin
Soru TBMM'nin "Parlamento Kararları" hakkındadır.
Yasama organının yaptığı işlemlerin hukuki rejimini anlamak için işlem türünü netleştirmek gerekir.
2
Cumhurbaşkanı ile ilişkisini değerlendirin
Kanunlar Cumhurbaşkanına gönderilirken, parlamento kararları gönderilmez.
Parlamento kararları Meclis'in kendi iç işleyişi veya özel yetkileriyle ilgili olduğu için yürütmenin onayına tâbi değildir.
3
Yargısal denetim rejimini analiz edin
Kural: Yargı yolu kapalı. İstisna: 3 adet işlem.
Anayasa, yasama organına hareket alanı tanımak için kararları kural olarak denetim dışı bırakmış ancak kritik işlemler için yargı kapısını açık tutmuştur.
4
İstisnaları sayın
1. TBMM İçtüzüğü, 2. Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılması, 3. Milletvekilliğinin Düşürülmesi.
Bu üç işlem, bireysel hakları veya Meclis'in işleyişini doğrudan etkilediği için Anayasa Mahkemesi denetimine açılmıştır.

Key Concept

Parlamento Kararlarının Hukuki Rejimi ve Yargısal Denetim İstisnaları

Hints

1
Kanunlar ve parlamento kararları arasındaki en büyük farklardan biri, işlemin kesinleşmesi için Cumhurbaşkanına gidilip gidilmediğidir.
2
Parlamento kararlarının yargısal denetimi kural olarak yoktur. Ancak Anayasa'da sayılan tam 3 adet işlem için yargı yolu açıktır.
3
Yargı yolu açık olan 3 işlem: İçtüzük değişikliği, dokunulmazlığın kaldırılması ve milletvekilliğinin düşürülmesidir. Ayrıca bu kararlar Cumhurbaşkanı onayı gerektirmez.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararına karşı Anayasa Mahkemesi'ne başvuru süresini ve kimlerin başvurabileceğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question