Question

Difficulty: HardHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Türk hukuk sisteminde normlar hiyerarşisi, yazılı hukuk kurallarının altlık-üstlük ilişkisini ve bu kuralların birbiriyle olan öncelik sırasını belirleyen temel bir ilkedir. 1982 Anayasası'nın 90. maddesi ve genel hukuk ilkeleri dikkate alındığında, hiyerarşik düzendeki normların konumu ve yargısal denetimine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmünde olup, bunlar hakkında Anayasa’ya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.
  2. B
    Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda, normlar hiyerarşisinden bağımsız olarak antlaşma hükümleri esas alınır.
  3. Ekonomik veya ticari içerikli bir milletlerarası antlaşma ile bir kanun çatıştığında, antlaşma kanuna hiyerarşik olarak her zaman üstün kabul edilir ve antlaşma hükmü uygulanır.Answer
  4. D
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, normlar hiyerarşisinde kanunların altında yer aldığından, kanunda açıkça düzenlenen konularda kararname ile farklı bir hüküm getirilemez.
  5. E
    Yönetmelikler; Anayasa, kanun ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine aykırı olmamak kaydıyla, bu düzenlemelerin uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılırlar.

Answer

Ekonomik veya ticari içerikli bir milletlerarası antlaşmanın kanuna hiyerarşik olarak her zaman üstün olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Hukuk sistemimizde milletlerarası antlaşmalar prensip olarak kanun hükmündedir (eşittir). Ancak 2004 değişikliği ile Anayasa'nın 90. maddesine eklenen hüküm, sadece 'temel hak ve özgürlüklere ilişkin' antlaşmalar ile kanunlar çatıştığında antlaşmanın esas alınacağını belirtir. Ekonomik, ticari veya teknik içerikli antlaşmalar için böyle bir hiyerarşik üstünlük söz konusu değildir; bu tür antlaşmalar kanunla eşit statüde kabul edilir.

Step-by-Step Solution

1
Normlar hiyerarşisi piramidini gözden geçir.
Sıralama: Anayasa > Kanun/Antlaşma > CBK > Yönetmelik.
Hiyerarşideki temel basamakların belirlenmesi gerekir.
2
Milletlerarası antlaşmaların özel durumunu analiz et.
Genel kural: Antlaşma = Kanun. İstisna: Temel hak antlaşması > Kanun (Uygulama önceliği).
Anayasa'nın 90. maddesindeki ayrımı anlamak sorunun kilit noktasıdır.
3
Ekonomik içerikli antlaşmanın statüsünü belirle.
Temel haklara ilişkin olmadığı için kanunla eşit düzeydedir, üstün değildir.
Hiyerarşik üstünlük sadece spesifik bir konu (insan hakları) için tanımlanmıştır.

Key Concept

Anayasa Madde 90 ve Uygulama Önceliği

Hints

1
Anayasa'nın 90. maddesindeki 'temel hak ve özgürlükler' ayrımına dikkat edin.

Practice More

Milletlerarası antlaşmaların Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenememesi kuralı ile kanunların denetlenebilmesi farkını pekiştirmek için yargı bölümüne göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question