Question

Difficulty: Medium1961 Anayasası

19611961 Anayasası, 19241924 Anayasası'nın benimsediği "meclis üstünlüğü" ve "çoğunlukçu demokrasi" anlayışına bir tepki olarak; iktidarın sınırlandırılması, temel hakların güvence altına alınması ve hukukun üstünlüğünün tesisi amacıyla pek çok yeni kurum ve ilke getirmiştir. Bu anayasa ile egemenliğin kullanımı yalnızca yasama organına bırakılmamış, "Anayasanın koyduğu esaslara göre yetkili organlar eliyle" kullanılacağı hükme bağlanmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 19611961 Anayasası ile Türk hukuk sistemine ilk kez kazandırılan bu yapısal yeniliklerden veya temel ilkelerden biri değildir?

  1. A
    Kanunların anayasaya uygunluğunu denetlemek üzere Anayasa Mahkemesi'nin kurulması
  2. B
    Yasama organının "Millet Meclisi" ve "Cumhuriyet Senatosu" olmak üzere iki meclisli bir yapıya kavuşturulması
  3. C
    Cumhuriyetin temel nitelikleri arasında "sosyal devlet" ve "hukuk devleti" ilkelerine yer verilmesi
  4. Devletin dininin İslam olduğunu belirten maddenin anayasa metninden çıkarılmasıAnswer
  5. E
    Hâkimlerin bağımsızlığını ve özlük haklarını korumak üzere Yüksek Hâkimler Kurulu'nun oluşturulması

Answer

Devletin dininin İslam olduğunu belirten maddenin anayasa metninden çıkarılması
Doğru yanıt olan seçenek, 19281928 yılında gerçekleştirilen bir anayasa değişikliğini ifade etmektedir. 19241924 Anayasası'nın orijinal metninde yer alan "Devletin dini İslam'dır" ibaresi, laikleşme çabaları doğrultusunda 19281928 yılında çıkarılmıştır. Bu nedenle bu durum 19611961 Anayasası'nın bir yeniliği değil, daha önceki dönemin bir gelişmesidir.

Step-by-Step Solution

1
1961 Anayasası'nın temel yeniliklerini listele
Anayasa Mahkemesi, Cumhuriyet Senatosu, Sosyal Devlet, Hukuk Devlet, MGK gibi kurumlar tespit edilir.
Soruda istenen 'ilk kez kazandırılan yenilik' kapsamını belirlemek.
2
Seçeneklerdeki tarihsel gelişmeleri analiz et
Dinin İslam olduğu hükmünün çıkarılmasının 1928 yılına (1924 Anayasası dönemi) ait olduğu saptanır.
Yanlış olan kronolojik bilgiyi doğru olandan ayırmak.
3
İktidarın sınırlandırılması mekanizmalarını kontrol et
Senato ve Anayasa Mahkemesi'nin bu amacın yapısal araçları olduğu teyit edilir.
Sorunun kökünde vurgulanan 'iktidarın sınırlandırılması' vurgusuna uygunluğu doğrulamak.

Key Concept

1961 Anayasası'nın Yenilikleri ve 1924 Anayasası ile Farkları

Hints

1
1961 Anayasası, 1924'teki meclis üstünlüğünü kırmak için kurulmuştur. Ancak bazı temel laiklik adımları çok daha önceden atılmıştı.
2
Devletin laikleşme sürecindeki en önemli adım olan din maddesinin çıkarılması, Atatürk döneminde yapılmış bir 1924 Anayasası değişikliğidir.
3
1928 yılında 'Devletin dini İslam'dır' maddesi çıkarılmış, 1937'de ise 'Laiklik' ilkesi anayasaya eklenmiştir. 1961 ise buna 'Sosyal Devlet'i eklemiştir.

Practice More

1961 Anayasası'nda yapılan 1971-1973 değişikliklerini (özellikle askeri müdahale sonrası kısıtlamaları) incelemek, konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question