Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Kentsel Yerleşmeler ve Şehirlerin Fonksiyonları

Türkiye'de kentsel yerleşmelerin büyümesinde; tarım, sanayi, maden, turizm ve ulaşım gibi fonksiyonel özellikler belirleyicidir. Bazı şehirler, yerel kaynaklarından ziyade stratejik coğrafi konumları gereği ana kara ve demir yolu akslarının kesişme noktasında (kavşak noktası) bulunmaları sayesinde hızla gelişmiş ve 'ulaşım şehri' kimliği kazanmıştır.

Buna göre, aşağıda verilen şehirlerden hangisi 'ulaşım ve kavşak noktası' fonksiyonu ile diğerlerine göre daha fazla ön plana çıkmaktadır?

  1. A
    Antalya
  2. B
    Karabük
  3. AfyonkarahisarAnswer
  4. D
    Artvin
  5. E
    Aydın

Answer

Doğru cevap, coğrafi konumuyla İç Anadolu, Marmara, Ege ve Akdeniz arasında stratejik bir geçiş ve kavşak noktası olan Afyonkarahisar şehridir.
Afyonkarahisar, Türkiye'nin ulaşım coğrafyasında en belirgin 'kavşak şehri' örneğidir. Batı Anadolu'yu İç Anadolu'ya, kuzeyi güneye bağlayan kara ve demir yollarının düğüm noktasında yer alması, şehrin ticaret ve hizmet sektörünün bu fonksiyon etrafında şekillenmesini sağlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Kentsel fonksiyon kavramını analiz etme
Bir şehrin büyümesini sağlayan temel ekonomik faaliyetin (tarım, sanayi, ulaşım vb.) belirlenmesi.
Soruda istenen 'ulaşım' fonksiyonuna sahip şehri ayırt edebilmek için temeldir.
2
Kavşak noktası kavramını değerlendirme
Şehrin en az iki veya daha fazla ana ulaşım yolunun kesiştiği yerde bulunması gerektiğini anlama.
Afyonkarahisar'ın İstanbul-Antalya ve Ankara-İzmir gibi kritik güzergahların merkezinde yer aldığı bilgisi kullanılır.
3
Seçeneklerdeki şehirlerin baskın fonksiyonlarını eleme
Antalya (Turizm), Karabük (Sanayi), Artvin (Tarım/Maden), Aydın (Tarım) fonksiyonlarının baskın olduğunun tespiti.
Ulaşım etkisinin diğer faktörlerin gölgesinde kaldığı şehirleri elemenize yardımcı olur.

Key Concept

Türkiye'de şehirlerin fonksiyonel sınıflandırılması ve kavşak şehirleri

Hints

1
Şehrin çevresindeki illere (Uşak, Kütahya, Konya, Isparta) olan konumunu düşünün.
2
Ege Bölgesi'nin iç kesimlerinde yer alan ve 'Termal Turizm' ile 'Ulaşım'ın iç içe geçtiği merkezi bir ili arayın.
3
Türkiye'nin ana ulaşım haritasına bakıldığında, Marmara'dan Akdeniz'e inen yol ile İç Anadolu'dan Ege'ye giden yolun tam ortasında yer alan il hangisidir?

Practice More

Benzer şekilde ulaşım fonksiyonuyla büyüyen Gaziantep ve Eskişehir gibi şehirlerin de bölge ekonomisindeki rollerini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Şehirleri 'kıyı' ve 'iç kesim' olarak ayırın. Kıyıdaki şehirler (Antalya, Aydın) genelde turizm/tarım; engebeli iç kesimler (Artvin) tarım/hayvancılık; düzlük veya geçiş alanındaki iç kesimler ise genelde ulaşım odaklıdır.
Estimated Time:45s
Rate this question