Question

Difficulty: MediumHükümet Sistemleri ve Demokrasi Modelleri

Kuvvetler ayrılığı ilkesinin "yumuşak" bir şekilde uygulandığı ve yasama ile yürütme organlarının birbiri üzerinde hukuki etki araçlarına sahip olduğu parlamenter hükümet sisteminde, yürütme organının yapısı ve siyasi sorumluluğuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Yürütme organı düalist (iki kanatlı) bir yapıya sahiptir; devlet başkanı siyasi bakımdan sorumsuzken, bakanlar kurulu yasama organına karşı sorumludur.Answer
  2. B
    Yürütme organı monist (tekli) bir yapıdadır ve yürütmenin başı olan devlet başkanı, yasama organı tarafından hiçbir şekilde görevden alınamaz.
  3. C
    Yasama ve yürütme organları birbirinin varlığına son veremezler; bu nedenle parlamentonun hükümeti düşürme, hükümetin ise parlamentoyu feshetme yetkisi yoktur.
  4. D
    Yürütme gücü tamamen yasama organının emri altındadır ve devlet başkanlığı makamı sembolik de olsa hükümet sisteminin bir unsuru olarak kabul edilmez.
  5. E
    Yürütme organının tüm üyeleri doğrudan halk tarafından seçilir ve hükümetin kurulması için parlamentonun güvenoyuna ihtiyaç duyulmaz.

Answer

Parlamenter sistemde yürütme organı iki kanatlıdır; sembolik ve sorumsuz bir devlet başkanı ile icracı ve parlamentoya karşı sorumlu bir bakanlar kurulu bulunur.
Parlamenter hükümet sisteminde yürütme organı iki kanattan oluştuğu için "düalist" bir yapı arz eder. Bu yapıda devlet başkanı (cumhurbaşkanı veya kral/kraliçe) devletin birliğini temsil eder ve siyasi kararlarından dolayı parlamentoya karşı sorumlu tutulamaz. Buna karşılık, hükümetin asıl icra organı olan bakanlar kurulu (başbakan ve bakanlar), parlamentonun içinden çıkar ve meclise karşı siyasi olarak sorumludur; meclisin güvenini yitirdiğinde görevden düşürülebilir.

Step-by-Step Solution

1
Hükümet sisteminin kuvvetler ayrılığı tipini belirle.
Parlamenter sistem, kuvvetlerin "yumuşak" bir şekilde ayrıldığı, yani organların birbiriyle iş birliği içinde olduğu ve birbirini etkileyebildiği bir sistemdir.
Yumuşak kuvvetler ayrılığı, yasama ve yürütmenin iç içe geçmesine ve karşılıklı fesih/düşürme yetkilerine imkan tanır.
2
Yürütme organının yapısını (monist/düalist) analiz et.
Bu sistemde yürütme "düalist" (iki kanatlı) yapıdadır.
Bir kanatta devletin sürekliliğini temsil eden devlet başkanı, diğer kanatta ise günlük siyasi işleri yürüten bakanlar kurulu yer alır.
3
Siyasi sorumluluk mekanizmasını kontrol et.
Devlet başkanı sembolik yetkilere sahip olup siyaseten sorumsuzdur; bakanlar kurulu ise meclis önünde siyasi sorumluluk taşır.
Demokratik meşruiyet gereği, icracı olan kanadın parlamentonun güvenine dayanması ve ona karşı sorumlu olması şarttır.

Key Concept

Düalist Yürütme ve Siyasi Sorumluluk

Hints

1
Parlamenter sistemde yürütmenin kaç kanattan oluştuğunu ve kimin sorumlu olduğunu düşünün.
2
Devlet başkanının konumu ile başbakan/bakanlar kurulunun meclis karşısındaki durumunu kıyaslayın.
3
Yumuşak kuvvetler ayrılığında yasama ve yürütme organları birbirlerinin hukuki varlıklarına son verebilirler mi?

Practice More

Başkanlık ve Yarı-Başkanlık sistemleri ile arasındaki temel farkları tablo halinde incelemek kavramların oturmasına yardımcı olacaktır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question