Question

Difficulty: Hardİdarenin Sorumluluğu

İdare hukukunda idarenin sorumluluğu; idarenin bir eylemi, işlemi veya ihmali sonucunda kişilerin uğradığı zararların tazmin edilmesini ifade eder. İdare, genellikle bir 'hizmet kusuru' (geç işleme, kötü işleme veya hiç işlememe) nedeniyle sorumlu tutulsa da, bazı durumlarda kusuru olmasa dahi 'kusursuz sorumluluk' esaslarına göre tazminat ödemekle yükümlüdür.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi idarenin hukuka uygun bir faaliyeti sonucu belirli bir kişinin uğradığı özel zararın, toplumsal dengenin sağlanması amacıyla tazmin edilmesini öngören 'kamu külfetleri karşısında eşitlik (fedakarlığın denkleştirilmesi)' ilkesine uygun bir örnektir?

  1. A
    Belediye otobüsünün fren sistemindeki kronik bir arızanın bakım ihmali nedeniyle giderilmemesi sonucu kaza yaparak yolcuların yaralanması
  2. B
    Bir bölgede çıkan toplumsal olaylar ve terör eylemleri sırasında, kolluk kuvvetlerinin tüm müdahalesine rağmen bir vatandaşın iş yerinin yağmalanması
  3. İdarenin orman yangınlarını durdurmak amacıyla, yangın sınırına komşu olan bir vatandaşın tapulu arazisinden hukuka uygun şekilde yangın emniyet şeridi geçirmesi ve bu esnada vatandaşın meyve ağaçlarının kesilmesiAnswer
  4. D
    Kanalizasyon şebekesinin kapasitesinin nüfus artışına rağmen yetersiz bırakılması nedeniyle her şiddetli yağmurda bir mahalledeki evlerin zemin katlarını su basması
  5. E
    Bölgede daha önce hiç yaşanmamış şiddetteki bir hortum ve fırtına sonucunda belediye parkındaki ağaçların devrilerek çevredeki araçlara ağır hasar vermesi

Answer

İdarenin orman yangınını önlemek için hukuka uygun bir şekilde vatandaşın ağaçlarını kesmesi, kamu külfetleri karşısında eşitlik (fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi gereği tazmin edilir.
Doğru seçenek olan durumda; idare orman yangınını önlemek gibi kamu yararı güden ve hukuka uygun bir faaliyet yürütmektedir. Ancak bu faaliyet sonucunda bir vatandaşın mülkiyet hakkı, diğer vatandaşlara göre daha fazla kısıtlanmış ve özel bir zarara uğramıştır. İdare hukukunda, idarenin kusuru olmasa bile hukuka uygun eylemlerinden kaynaklanan bu tür 'özel ve ağır' zararların kamu külfetleri karşısında eşitlik (fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi uyarınca tazmin edilmesi zorunludur. Bu tazminat talebi 'tam yargı davası' ile ileri sürülür.

Step-by-Step Solution

1
İdari faaliyetin niteliğini belirle
Yangın emniyet şeridi açılması, kamu yararı amacıyla yapılan hukuka uygun (meşru) bir idari eylemdir.
Hizmet kusuru olabilmesi için idarenin hukuka aykırı bir ihmali veya hatası olması gerekir; oysa burada işlem tamamen hukukidir.
2
Zararın niteliğini analiz et
Tüm toplum için yapılan bir faaliyetten dolayı sadece bir vatandaşın meyve bahçesi zarar görmüş, yani 'özel ve olağan dışı' bir zarar oluşmuştur.
Genel ve toplumsal zararlar tazmin edilmezken, belirli bir kişiye yüklenen ağır külfetlerin denkleştirilmesi gerekir.
3
Sorumluluk ilkesini tespit et
İdarenin kusuru olmasa da hukuka uygun eyleminden doğan bu özel zarar 'Fedakarlığın Denkleştirilmesi' ilkesine göre giderilir.
Kusursuz sorumluluk hallerinden olan bu ilke, kamu külfetlerinin tüm toplum tarafından eşit paylaşılması gerektiğini savunur.

Key Concept

İdarenin Kusursuz Sorumluluğu: Fedakarlığın Denkleştirilmesi

Hints

1
İdarenin sorumluluğu için her zaman bir 'hata' veya 'hukuka aykırılık' gerekip gerekmediğini düşünün.

Practice More

İdarenin sorumluluğunu kaldıran nedenler (mücbir sebep, beklenmeyen hal, zarar görenin kusuru) konusuna göz atabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question