Question

Difficulty: EasyTürkiye'nin Dağları

Türkiye'de dağların büyük bir bölümü levhaların sıkıştırması sonucu kıvrılarak veya kırılarak oluşurken, bazıları ise yer altındaki magmanın yüzeye çıkmasıyla (volkanizma) meydana gelmiştir. Ayrıca dağların genel olarak doğu-batı yönünde uzanması, ülkemizde kuzey-güney yönlü ulaşım maliyetlerini artıran temel bir faktördür.

Buna göre, aşağıda verilen dağlardan hangisi oluşum bakımından kırıklı (horst-graben) bir yapıya sahiptir?

  1. A
    Kaçkar Dağları
  2. B
    Erciyes Dağı
  3. Kaz DağlarıAnswer
  4. D
    Bolkar Dağları
  5. E
    Nemrut Dağı

Answer

Kaz Dağları, Ege Bölgesi'nde bulunan ve faylanma sonucu oluşan kırıklı bir dağdır.
Kaz Dağları, Batı Anadolu'da (Ege Bölgesi) yer alan ve yan basınçlara karşı direnç gösteren sert tabakaların fay hatları boyunca kırılmasıyla oluşan bir 'horst' yapısıdır. Bu tür dağlar kırıklı dağlar kategorisine girer.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'deki dağların oluşum türlerini sınıflandırın.
Dağlar; kıvrım (Kaçkar, Toroslar), kırık (Kaz, Madra, Aydın vb.) ve volkanik (Erciyes, Nemrut) olarak üçe ayrılır.
Soruda istenen 'kırıklı' yapıya uygun örneği bulmak için temel kategorizasyon gereklidir.
2
Ege Bölgesi'ndeki horst-graben sistemini analiz edin.
Sert yapıdaki Ege tabakaları kırılmış; yüksekte kalan kısımlar 'horst' (dağ), çöken kısımlar 'graben' (ova) olmuştur.
Kırıklı dağların en yaygın görüldüğü bölge Ege Bölgesi'dir.
3
Seçeneklerdeki dağları eşleştirin.
Kaz Dağları kırıklı, Kaçkar ve Bolkar kıvrımlı, Erciyes ve Nemrut ise volkaniktir.
Belirlenen kriterlere göre doğru seçenek Kaz Dağları olarak tespit edilir.

Key Concept

Dağ Oluşum Türleri (Orojenez ve Volkanizma)

Hints

1
Türkiye'de kırıklı dağlar en çok Batı Anadolu (Ege) kıyılarında görülür.
2
Ege'deki dağlar; Kaz, Madra, Yunt, Aydın, Menteşe ve Bozdağlar olarak sıralanır. Bunlar horst tipi dağlardır.
3
Kıvrım dağları esnek tabakalardan, kırıklı dağlar ise sertleşmiş eski kütlelerin kırılmasından oluşur.

Practice More

Ege Bölgesi'ndeki horstların arasında kalan grabenleri (Bakırçay, Gediz, Küçük ve Büyük Menderes) inceleyerek yerleşme ve tarım üzerindeki etkilerini öğrenebilirsiniz.

Alternative Method

Bölgelere göre ezberleme yöntemi: Karadeniz ve Akdeniz büyük oranda kıvrım, Ege büyük oranda kırık, Doğu Anadolu ve İç Anadolu ise yoğunlukla volkanik dağlardan oluşur.
Estimated Time:45s
Rate this question