Examkin

Question

Difficulty: HardSoğuk Savaş Döneminde Türkiye

II.II. Dünya Savaşı'nın ardından Türkiye, Sovyet Rusya'nın toprak ve üs taleplerinden kaynaklanan güvenlik endişelerini gidermek amacıyla Batı Bloku ile bütünleşme yoluna gitmiş; bu süreç hem iç siyasi yapıda hem de bölgesel stratejilerde köklü değişimleri beraberinde getirmiştir.

Türkiye'nin 19451945-19601960 yılları arasındaki dış politikası ve bu dönemdeki iç siyasi dönüşümü dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu döneme dair savunulamaz?

  1. A
    Kore Savaşı'na asker gönderilmesi, Türkiye'nin jeopolitik önemini kanıtlayarak 19521952 yılında NATO'ya tam üye olarak kabul edilmesini sağlayan en kritik dış politika hamlesidir.
  2. B
    19531953 yılında imzalanan Balkan Paktı, ideolojik farklılıklara rağmen Türkiye, Yunanistan ve Yugoslavya'yı Sovyet yayılmacılığına karşı bölgesel bir savunma hattında birleştirmiştir.
  3. C
    Orta Doğu'da Sovyet etkisini kırmak amacıyla kurulan Bağdat Paktı, Irak'taki rejim değişikliği sonrası merkezini Ankara'ya taşıyarak CENTO adını almış ve Türkiye'nin bölgesel liderlik iddiasını pekiştirmiştir.
  4. D
    İç politikada çok partili hayata geçişin fitilini ateşleyen 'Dörtlü Takrir', meclisteki 'Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu'na yönelik muhalefetin siyasi bir platforma dönüşmesinin ilk somut adımıdır.
  5. Küba Füze Krizi'nin bir sonucu olarak Türkiye'deki Jüpiter füzelerinin sökülmesi, Türkiye'nin Soğuk Savaş'ın en sert yıllarında Batı Bloku içerisindeki sarsılmaz yerini ve ABD ile olan tam güvene dayalı ortaklığını kanıtlamıştır.Answer

Answer

Küba Füze Krizi ve Jüpiter füzelerinin sökülmesi olayının Soğuk Savaş'ın ilk dönemiyle (19451945-19601960) ve güven artırıcı bir unsur olmasıyla bağdaşmaması
Küba Füze Krizi neticesinde Türkiye'deki Jüpiter füzelerinin sökülmesi, 19621962 yılında gerçekleşmiş bir olaydır ve Yumuşama (DetenteDetente) döneminin başlangıcı kabul edilir. Ayrıca bu olay, Türkiye'nin rızası dışında ABD ile SSCB arasındaki bir pazarlık sonucu gerçekleştiği için Türkiye'de 'yalnızlık' ve 'güvensizlik' hissi yaratmıştır. Dolayısıyla 19451945-19601960 dönemine ait olmadığı gibi, stratejik ortaklığı doruğa çıkaran bir gelişme de değildir.

Step-by-Step Solution

1
Dönem sınırlamasını analiz et
19451945-19601960 arası Soğuk Savaş'ın ilk dönemi ve Türkiye'de Demokrat Parti iktidarı yıllarını kapsar.
Soruda verilen zaman aralığına uygun olmayan olayları tespit etmek için bu temel bir adımdır.
2
Dış politika paktlarını ve NATO sürecini değerlendir
Kore Savaşı (19501950), NATO üyeliği (19521952), Balkan Paktı (19531953) ve Bağdat Paktı (19551955) bu döneme tam uyum sağlar.
Türkiye'nin Batı Bloku'na entegrasyon sürecindeki temel köşe taşlarını doğrulamak gerekir.
3
İç siyasi gelişmeleri kontrol et
Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu ve Dörtlü Takrir (19451945), Demokrat Parti'nin (19461946) kuruluşu için tetikleyici unsurlardır.
Dönemin iç siyasi karakterini belirleyen 'tek partiden çok partiye geçiş' dinamiğini anlamak önemlidir.
4
Jüpiter füzeleri ve Küba Krizi olayını kronolojik ve niteliksel olarak sorgula
Küba Füze Krizi 19621962 yılında yaşanmıştır (Yumuşama Dönemi başlangıcı). Ayrıca füzelerin sökülmesi Türkiye'ye danışılmadan yapıldığı için güveni sarsmıştır.
Bu seçenek hem tarihsel olarak hatalı bir döneme (19451945-19601960 dışı) hem de hatalı bir yoruma (güven artırıcı değil sarsıcı) sahiptir.

Key Concept

Soğuk Savaş'ta Türkiye'nin Stratejik Konumu ve İç Siyasi Dönüşümü

Hints

1
Türkiye'nin dış politikasında 'Yumuşama Dönemi'ne özgü krizlerin (19601960 sonrası) Soğuk Savaş'ın ilk yıllarıyla (19451945-19601960) karıştırılmamasına dikkat edin.

Practice More

Bağdat Paktı'ndan CENTO'ya geçiş sürecini ve bu paktın dağılmasına yol açan bölgesel gelişmeleri detaylıca inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Soğuk Savaş Döneminde Türkiye

More questions from this topic