Question

Difficulty: HardYumuşama Döneminde Türkiye

1964 yılında ABD Başkanı Johnson tarafından gönderilen ve Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahalesini engelleyen sert üsluplu mektup, Türk dış politikasında Batı merkezli anlayışın sorgulanmasına ve "çok yönlü" bir diplomasiye geçilmesine neden olmuştur. Bu sürece bağlı olarak, 1930'lu yıllardan sonra Sovyetler Birliği'ne başbakan düzeyinde ilk resmi ziyareti gerçekleştirerek ikili ilişkilerde yeni bir sayfa açan devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Adnan Menderes
  2. B
    İsmet İnönü
  3. Suat Hayri ÜrgüplüAnswer
  4. D
    Süleyman Demirel
  5. E
    Nihat Erim

Answer

Suat Hayri Ürgüplü, 1965 yılında Sovyetler Birliği'ne başbakan düzeyinde ilk resmi ziyareti gerçekleştirerek çok yönlü dış politikanın ilk somut adımını atmıştır.
Johnson Mektubu sonrasında Türkiye'nin yalnızlaşması üzerine, Suat Hayri Ürgüplü 1965 Ağustos ayında Moskova'ya giderek uzun süren soğukluk dönemini sona erdirmiş ve Türkiye'nin dış politikada seçeneklerini artırmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Johnson Mektubu'nun Türk dış politikasındaki etkisini analiz etme
Türkiye'nin sadece ABD/NATO eksenli değil, alternatifli bir dış politika izleme gerekliliği ortaya çıkmıştır.
Müttefiklerin Türkiye'nin milli çıkarlarını (Kıbrıs) korumada yetersiz kalması.
2
1965 yılındaki siyasi gelişmeleri ve hükümet yapısını değerlendirme
İsmet İnönü hükümetinin düşmesiyle Suat Hayri Ürgüplü başkanlığında bir koalisyon hükümetinin kurulması.
Ziyareti gerçekleştiren başbakanın belirlenmesi için kronolojik doğruluk gereklidir.
3
Suat Hayri Ürgüplü'nün Moskova ziyaretinin önemini belirleme
1930'lu yıllardaki Atatürk dönemi dostluğundan sonra SSCB ile en üst düzey diplomatik temasın kurulması.
Yumuşama dönemindeki bu adım, ilerleyen yıllardaki sanayi yardımlarının temelini oluşturmuştur.

Key Concept

Johnson Mektubu sonrası Türkiye'nin 'Çok Yönlü Dış Politika' arayışı ve Türk-Sovyet yakınlaşması.

Hints

1
Türkiye, 1964 Johnson Mektubu'ndan sonra dış politikada Batı dışında da müttefikler ve ortaklıklar aramaya başlamıştır.
2
Bahsi geçen devlet adamı, 1965 yılında bir geçiş/koalisyon hükümetine başkanlık etmiştir.
3
Bu ziyaret, 1930'lu yıllardaki Türk-Sovyet dostluk döneminden sonra gerçekleşen en üst düzey diplomatik temastır.

Practice More

SSCB'nin Türkiye'de inşa ettiği İskenderun Demir-Çelik ve Aliağa Rafinerisi gibi tesislerin hangi paktlar ve yardımlar kapsamında yapıldığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question