Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Nem ve Yağış

Türkiye'de kış mevsiminde, mutlak nem miktarının kıyı bölgelerden iç kesimlere doğru gidildikçe belirgin bir şekilde azaldığı görülür. Buna rağmen, İç Anadolu ve Doğu Anadolu gibi bölgelerde kış aylarında bağıl nem oranları, yaz aylarına göre daha yüksek ölçülmektedir.

İç kesimlerde mutlak nemin az olmasına rağmen kışın bağıl nemin yüksek olması, aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

  1. Sıcaklığın düşmesiyle birlikte maksimum nemin azalmasıAnswer
  2. B
    Yer şekillerinin etkisiyle yamaç yağışlarının artması
  3. C
    Karasallığa bağlı olarak buharlaşma şiddetinin artması
  4. D
    Alçalıcı hava hareketlerinin havadaki nem açığını kapatması
  5. E
    Enlem etkisine bağlı olarak güneş ışınlarının geliş açısının küçülmesi

Answer

İç kesimlerde kışın bağıl nemin yüksek olmasının temel nedeni, düşük sıcaklıkların havanın nem taşıma kapasitesini (maksimum nem) azaltmasıdır.
Bağıl nem, havadaki mevcut nemin (mutlak nem), o sıcaklıktaki en fazla nem miktarına (maksimum nem) oranıdır. İç kesimlerde kışın hava çok soğuduğu için maksimum nem aşırı derecede azalır. Bu durum, mutlak nem miktarı az olsa bile bağıl nem oranının artmasına ve havanın doyma noktasına yaklaşmasına neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Bağıl nem formülünü analiz etme
Bag˘ıl Nem=Mutlak NemMaksimum Nem×100\text{Bağıl Nem} = \frac{\text{Mutlak Nem}}{\text{Maksimum Nem}} \times 100
Bağıl nemin hangi değişkenlere bağlı olduğunu anlamak gerekir.
2
Kış mevsimindeki termal koşulları değerlendirme
İç kesimlerde sıcaklıklar kışın 0C0^{\circ}C civarına veya altına düşer.
Sıcaklık, havanın nem taşıma kapasitesini (maksimum nem) belirleyen temel faktördür.
3
Sıcaklık ve maksimum nem arasındaki ilişkiyi kurma
Sıcaklık düştükçe maksimum nem azalır.
Soğuyan hava büzülür ve taşıyabileceği nem miktarı (kapasite) daralır.
4
Sonuçlandırma
Maksimum nem (payda) azaldığı için, mutlak nem (pay) düşük olsa bile bağıl nem oranı yükselir.
Formüldeki paydanın küçülmesi, mutlak nemin doyma noktasına yaklaşmasına neden olur.

Key Concept

Bağıl Nem - Sıcaklık İlişkisi

Hints

1
Bağıl nem ile sıcaklık arasında ters bir orantı olduğunu hatırlayın.
2
Hava soğuduğunda havanın hacminin ve nem taşıma kapasitesinin nasıl değiştiğini düşünün.
3
İç kesimlerde kışın havanın doyma noktasına yaklaşmasının sebebi mutlak nemin artması mıdır yoksa kapasitenin (maksimum nem) daralması mıdır?

Practice More

Bağıl nemin yıl içinde en yüksek olduğu mevsimin Karadeniz'de sonbahar, diğer bölgelerde kış olmasının nedenlerini karşılaştırınız.

Alternative Method

Matematiksel bir model kurarak; mutlak nemi 2 birim, maksimum nemi yazın 10 birim (oran %20), kışın ise 4 birim (oran %50) kabul ederek sonucun sıcaklığa bağlı kapasite değişiminden kaynaklandığını görebilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question