Question

Difficulty: Very hardAnayasa Türleri ve Kurucu İktidar

Anayasa hukukunda, bir anayasanın "değiştirilemez" (başka bir ifadeyle "maddi anlamda sınırlı") hükümler içermesi, anayasal kimliğin korunması ve hukuki sürekliliğin sağlanması açısından kritik bir işlev görür. Bu bağlamda; tali kurucu iktidarın, asli kurucu iktidarın koyduğu anayasal yasaklara (değiştirme yasaklarına) uymak zorunda olması, bu iktidarın hukuki mahiyetindeki hangi temel niteliğin zorunlu bir sonucudur?

  1. A
    Anayasa değişikliği tekliflerinin sadece TBMM üye tamsayısının nitelikli çoğunluğu ile kabul edilebilmesi
  2. Tali kurucu iktidarın, asli kurucu iktidar tarafından oluşturulan hukuk düzeni içinde hareket eden ve yetki sınırlarını bu düzenden alan "kurulmuş/türev" bir iktidar olmasıAnswer
  3. C
    Devletin tüm organlarının "kuvvetler ayrılığı" ilkesi gereği birbirini denetlemekle görevli bulunması
  4. D
    Anayasa Mahkemesinin, anayasa değişikliklerini denetleme yetkisinin yasama yetkisinin genelliği ilkesiyle mutlak bir uyum içinde olması
  5. E
    Sert anayasaların, çerçeve anayasaların aksine, devletin tüm yetki alanlarını ayrıntılı ve kazuistik bir biçimde düzenlemiş olması

Answer

Tali kurucu iktidarın, asli kurucu iktidar tarafından oluşturulan hukuk düzeni içinde hareket eden ve yetki sınırlarını bu düzenden alan "kurulmuş/türev" bir iktidar olması.
Tali kurucu iktidar, hukuki meşruiyetini ve anayasayı değiştirme yetkisini bizzat asli kurucu iktidarın yaptığı anayasadan alır. Hukuk teorisinde bir 'kurulmuş/türev' iktidar, kendisini kuran üst iradenin çizdiği sınırların dışına çıkamaz. Bu nedenle, anayasanın temel kimliğini yansıtan değiştirilemez maddeler, tali kurucu iktidar için aşılamaz bir maddi sınır oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
İktidar türlerini tanımlama
Asli kurucu iktidar hukuk dışıdır ve yeni bir düzen kurar; tali kurucu iktidar ise mevcut anayasal düzen içinde yetkilendirilmiştir.
Yetkinin kaynağını belirlemek, sınırların meşruiyetini anlamak için ilk adımdır.
2
"Kurulmuş İktidar" kavramını analiz etme
Tali kurucu iktidar, asli iktidarın yarattığı anayasa ile varlık kazanır.
Bir gücün sınırlarını, o gücü yaratan üst irade (asli kurucu iktidar) belirler.
3
Değiştirilemez maddelerin işlevini değerlendirme
Bu maddeler, asli kurucu iktidarın anayasal kimliği koruma iradesidir.
Türev bir güç, kendisini var eden temel iradeyi (kimliği) yok edemez; bu yetkinin yetkisine sahip olmamak demektir.
4
Sınırlılığın temel gerekçesini sentezleme
Bağlılık, iktidarın egemen değil, 'yetkilendirilmiş' (türev) olmasından kaynaklanır.
Sertlik veya yargısal denetim bu bağlılığın araçlarıdır; bağlılığın sebebi ise iktidarın türev mahiyetidir.

Key Concept

Tali Kurucu İktidarın Hukuki Niteliği ve Sınırları

Hints

1
Bir gücü var eden başka bir güç varsa, var edilen güç kendisini yaratanın kurallarını yok edebilir mi?

Practice More

Asli ve tali kurucu iktidarın hukukla bağlılık farklarını 'Hukuk Öncesi' ve 'Hukuk İçi' kavramları üzerinden tekrar ediniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question