Türkiye'de rüzgârların yer şekillerini biçimlendirmesi kuraklık, mekanik çözünmenin şiddeti ve bitki örtüsünün cılızlığı ile doğrudan ilişkilidir. Özellikle İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde rüzgârın çarparak aşındırmasıyla oluşan, uzaktan bakıldığında bir mantarı andıran kaya yapıları ile rüzgârın hızının azaldığı alanlarda kumları hilal şeklinde biriktirmesiyle oluşan yer şekilleri gözlemlenebilir. Bu parçada tarif edilen rüzgâr aşındırma ve biriktirme şekilleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?
- Mantar kaya - BarkanAnswer
- BTafoni - Lös
- CYardang - Kumul
- DPeribacası - Barkan
- EMantar kaya - Hamada
Answer
Metinde tarif edilen rüzgâr aşındırma şekli mantar kaya, biriktirme şekli ise barkan olarak adlandırılan hilal şeklindeki kumuldur.
Doğru seçenekte yer alan mantar kaya, rüzgârın taşıdığı materyalleri kayaların alt kısmına çarptırmasıyla oluşan tipik bir aşınım şeklidir. Barkan ise kurak bölgelerde rüzgâr hızının kesildiği yerlerde kumların hilal formunda birikmesiyle oluşan biriktirme şeklidir. Her iki şekil de metindeki tanımlara tam olarak uymaktadır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Rüzgârların oluşturduğu aşındırma ve biriktirme yer şekillerinin karakteristik özellikleri.
Hints
1
Rüzgârın taşıdığı kumlar ağır oldukları için yerden en fazla 1-2 metre yüksekliğe kadar etkili aşındırma yaparlar.
2
Kayaların altının daha çok aşınıp üstünün geniş kalması mantara benzer bir görüntü oluşturur.
3
Hilal şeklindeki kum yığınları Türkiye'de en belirgin şekilde Konya'nın Karapınar çevresinde görülür.
Practice More
Diğer dış kuvvetlerden akarsuların oluşturduğu aşındırma şekilleri ile rüzgâr şekillerini karşılaştıran sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:50s