Question

Difficulty: HardYazımı Karıştırılan Sözcükler

Türkçenin zengin kelime dağarcığı içerisinde, özellikle yabancı dillerden ödünçlenen veya zamanla anlam kaymasına uğrayan bazı sözcüklerin imlasında tereddütler yaşanabilmektedir. Bir sözcüğün yanlış yazılması, metnin hem dilsel kalitesini hem de ilettiği bilginin kesinliğini olumsuz yönde etkiler.

Bu değerlendirmeden hareketle, aşağıdaki cümlelerin hangisinde imla kurallarına aykırı bir kullanım söz konusudur?

  1. A
    Bilimsel araştırmaların sonuçları, kolektif bir çalışma disipliniyle hareket edildiğinde daha güvenilir verilere ulaşılmasını sağlar.
  2. B
    Kurum içi sorunların çözümünde personelin inisiyatif alması, bürokratik engellerin daha hızlı aşılmasına katkı sunar.
  3. C
    Şirket yönetiminde hiyerarşik yapıya uygun davranmak, görev ve sorumlulukların net bir şekilde belirlenmesini kolaylaştırır.
  4. Devlet adamlarının halkla olan iletişimlerinde mütevazi bir tavır sergilemeleri, toplumsal güvenin pekişmesinde önemli bir rol oynar.Answer
  5. E
    Çağdaş toplumların gelişim sürecinde entelektüel sermayenin verimli bir şekilde kullanılması, stratejik öncelikler arasında yer alır.

Answer

Toplumsal güven ve iletişimle ilgili cümlede geçen 'mütevazi' sözcüğünün kullanımı yanlıştır; doğrusu 'mütevazı' olmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekte, bir devlet adamının karakter özelliğinden bahsedilmektedir. Türkçede 'alçak gönüllü' anlamını karşılayan sözcüğün doğru yazımı 'mütevazı' şeklindedir. Seçenekte kullanılan 'mütevazi' sözcüğü ise geometrik bir terim olup 'paralel' anlamına gelmektedir. Bu nedenle cümlede hem anlam hem de yazım hatası yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yazımı karıştırılma ihtimali yüksek olan (genellikle yabancı kökenli) sözcükleri tespit edin.
Kolektif, inisiyatif, hiyerarşik, mütevazi ve entelektüel sözcükleri analiz için belirlendi.
Yazım yanlışları sıklıkla telaffuzu zor olan veya kökeni dile yabancı olan kelimelerde yoğunlaşır.
2
Tespit edilen her bir sözcüğün Türk Dil Kurumu (TDK) güncel yazım kurallarına uygunluğunu kontrol edin.
Kolektif (tek l), inisiyatif (orta i ile), hiyerarşik (iki r ile) ve entelektüel (tek l) sözcüklerinin doğru yazıldığı onaylandı.
Bu sözcüklerin toplumdaki hatalı kullanımları, öğrenciyi yanlış seçeneğe yönlendirebilecek güçlü çeldiricilerdir.
3
Cümledeki anlama göre 'mütevazi/mütevazı' ayrımını değerlendirin.
Cümlede 'alçak gönüllü' anlamı kastedilmesine rağmen 'paralel' anlamına gelen 'mütevazi' sözcüğü kullanılmıştır.
Sesteşlik veya telaffuz benzerliği olan sözcüklerde anlam-yazım uyumu kritik bir ölçüttür.

Key Concept

Yazımı Karıştırılan Sözcükler ve Anlam İlişkisi

Alternative Method

Yabancı kökenli kelimelerin yazımını kontrol ederken özellikle Fransızca kökenli kelimelerde (kolektif, entelektüel gibi) Türkçeye geçerken ünsüz ikizleşmesinin genellikle teke düştüğünü hatırlamak faydalı olabilir. Mütevazi ve mütevazı ayrımında ise 'geometri-paralel' eşleşmesini zihne kodlamak hatayı önler.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question