Examkin

Question

Türkiye'de tarımsal üretimde sürekliliği sağlamak ve verimi artırmak amacıyla uygulanan modern (intensif) yöntemler; sulama, gübreleme ve kaliteli tohum kullanımı gibi unsurlarla üretimdeki iklim bağımlılığını büyük ölçüde azaltmaktadır. Ancak, bir tarım ürününün üretim miktarındaki yıllık değişimler her zaman sadece iklim koşullarına veya teknik yetersizliklere bağlı değildir; bazı ürünlerin biyolojik yapısından kaynaklanan 'periyodisite' (alternans/devirli yanma) özelliği, en modern yöntemler uygulansa dahi üretimde bir yıl yüksek, ertesi yıl düşük olacak şekilde belirgin dalgalanmalara yol açmaktadır.

Bu durum dikkate alındığında, aşağıdaki ürünlerden hangisinin işlendiği bir sanayi tesisinde, modern tarım yöntemleri uygulanmasına rağmen hammadde temininde 'periyodisiteye' bağlı süreklilik sorunu yaşanma ihtimali diğerlerine göre daha yüksektir?

  1. A
    Şeker pancarı
  2. B
    Mısır
  3. ZeytinAnswer
  4. D
    Pamuk
  5. E
    Ayçiçeği

Answer

Zeytin, biyolojik yapısındaki periyodisite (alternans) özelliği nedeniyle, intensif tarım yöntemleri uygulansa dahi üretim miktarında yıllık belirgin dalgalanmalar yaşayan ve bu nedenle sanayide hammadde sürekliliğini en çok zorlayan üründür.
Doğru cevap olan zeytin, halk arasında 'var yılı' ve 'yok yılı' olarak bilinen alternans (periyodisite) özelliğine sahip bir ağaçtır. İleri tarım teknikleri (sulama, budama, gübreleme) bu farkı azaltsa da tamamen yok edemez. Bu durum, zeytinyağı fabrikaları gibi sanayi tesislerinin her yıl aynı miktarda hammaddeye ulaşmasını zorlaştırır.

Step-by-Step Solution

1
Modern (intensif) tarım yöntemlerinin temel amacını analiz edin.
İntensif tarım; sulama ve gübreleme gibi tekniklerle üretimi doğa koşullarına bağımlılıktan kurtarmayı ve verimi sabitlemeyi hedefler.
Sorunun kökünde belirtilen 'tekniklerle çözülemeyen sorun' kavramını anlamak için gereklidir.
2
'Periyodisite' kavramının hangi bitki gruplarında görüldüğünü belirleyin.
Periyodisite (bir yıl var, bir yıl yok durumu), genellikle çok yıllık meyve ağaçlarında (zeytin, antep fıstığı vb.) görülen fizyolojik bir durumdur.
Tek yıllık endüstri bitkileri (şeker pancarı, pamuk vb.) ile çok yıllık ağaç formundaki ürünleri ayırt etmek gerekir.
3
Seçeneklerdeki ürünleri biyolojik özellikleri bakımından karşılaştırın.
Zeytin dışındaki tüm seçenekler (şeker pancarı, mısır, pamuk, ayçiçeği) tek yıllık bitkilerdir ve sulama ile üretimleri kontrol altında tutulabilir.
Doğru cevaba ulaşmak için ürünlerin yaşam döngülerini analiz etmek şarttır.

Key Concept

Tarımsal Üretimde Periyodisite ve İntensif Yöntemlerin Sınırları

Topics

KPSS_COG__turkiyenin_ekonomik_cografyasi__turkiyede_tarim

More questions from this topic