Question

Difficulty: Hard1924 Anayasası

1924 Anayasası'nın kabul ettiği "Karma Hükümet Sistemi"nde, yürütme organının bir parçası olan Cumhurbaşkanına Meclis tarafından kabul edilen kanunları bir kez daha görüşülmek üzere geri gönderme yetkisi (geciktirici veto) tanınmış; ancak Meclis'i feshetme yetkisi verilmemiştir. Cumhurbaşkanına fesih yetkisinin verilmemesi, 1924 anayasal düzeninin aşağıdaki temel ilkelerden hangisine sadık kaldığının en somut göstergesidir?

  1. Meclis'in üstünlüğü ve kuvvetler birliği ilkesiAnswer
  2. B
    Tam manasıyla Parlamenter Sisteme geçiş yapılması
  3. C
    Yargı organının yasama üzerindeki denetim yetkisi
  4. D
    Yumuşak anayasa modelinin benimsenmesi
  5. E
    Güçler ayrılığının mutlak bir şekilde uygulanması

Answer

Meclis'in üstünlüğü ve kuvvetler birliği ilkesi
1924 Anayasası, yürütme organını yasamanın içinden çıkarıp ona belirli görevler yüklese de (görevler ayrılığı), nihai yetkiyi Meclis'te bırakmıştır. Cumhurbaşkanına Meclis'i feshetme yetkisinin verilmemesi, Meclis'in üstünlüğünün ve kuvvetlerin Meclis'te toplandığının (kuvvetler birliği) en bariz hukuksal kanıtıdır.

Step-by-Step Solution

1
1924 Anayasası'nın hükümet sistemini tanımla.
Karma Hükümet Sistemi (Meclis Hükümeti ve Parlamenter sistem özellikleri bir arada).
Anayasanın yasama ve yürütme arasındaki ilişkiyi nasıl kurguladığını anlamak gerekir.
2
Cumhurbaşkanının 'fesih' yetkisini incele.
1924 Anayasası taslağında yer almasına rağmen, Meclis'in iradesine müdahale olarak görüldüğü için kabul edilmemiştir.
Fesih yetkisi yürütmenin yasama üzerindeki en güçlü baskı aracıdır.
3
Bu eksikliğin 'Meclis Üstünlüğü' ile bağını kur.
Meclis'in kendi varlığını sona erdirecek bir dış iradeyi (yürütmeyi) reddetmesi, egemenliğin tek temsilcisi olma iddiasını güçlendirir.
Meclis hükümeti sisteminin kalıntısı olan 'meclis üstünlüğü' ilkesinin korunması hedeflenmiştir.

Key Concept

Karma Hükümet Sisteminde Meclis Üstünlüğü

Hints

1
Cumhurbaşkanının Meclis'i dağıtamaması, gücün hangi organ üzerinde yoğunlaştığını gösterir?
2
Fesih yetkisi parlamenter sistemin denge mekanizmasıdır; bu yetkinin yokluğu meclis hükümeti sisteminden gelen bir miras olabilir.
3
1924 Anayasası, egemenliğin tek temsilcisi olarak TBMM'yi görür. Fesih yetkisinin reddedilmesi 'Meclis Üstünlüğü' ilkesini koruma çabasıdır.

Practice More

1924 Anayasası'nda yer alan 'Yasama Yorumu' yetkisinin meclis üstünlüğü ile ilişkisini inceleyen bir soru çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question