Question

Difficulty: MediumBâb-ı Âli Baskını

Londra Konferansı görüşmeleri devam ederken Edirne'nin savunulmadan teslim edileceği iddialarının yarattığı toplumsal ve siyasi gerginlik, 1913 yılında bir hükûmet değişimine yol açmıştır. İttihat ve Terakki Cemiyeti mensuplarının gerçekleştirdiği Bâb-ı Âli Baskını'nın Osmanlı siyasi tarihindeki konumu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Meşrutiyet rejimini tamamen ortadan kaldırarak mutlak monarşiyi yeniden tesis etmiştir.
  2. Mevcut devlet düzenini ve rejimi değiştirmeyi amaçlamayan, sadece hükûmeti hedef alan bir darbedir.Answer
  3. C
    Padişah V. Mehmed Reşad'ın tahttan indirilip yerine VI. Mehmed Vahdeddin'in geçmesini sağlamıştır.
  4. D
    Osmanlı Devleti'nin Londra Konferansı'ndan kârlı bir barış antlaşmasıyla ayrılmasını sağlamıştır.
  5. E
    İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin halkın oyuyla yasal bir seçim sonucunda iktidara gelmesini sağlamıştır.

Answer

Bâb-ı Âli Baskını, mevcut devlet düzenini veya rejimi değiştirmeye yönelik olmayıp, sadece hükûmeti hedef alan bir darbe niteliği taşımaktadır.
Bâb-ı Âli Baskını, 23 Ocak 1913'te İttihat ve Terakki tarafından gerçekleştirilen ve Kâmil Paşa hükûmetinin istifasıyla sonuçlanan bir olaydır. Bu olay, Osmanlı tarihinde 'hükûmet darbesi' olarak tanımlanır çünkü mevcut anayasal düzen veya meşrutiyet rejimi hedef alınmamış, sadece iktidardaki grubun zorla değiştirilmesi amaçlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Olayın nedenini belirle.
I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgiler ve Edirne'nin kaybedileceği korkusu.
Darbeye zemin hazırlayan dış siyasi ve askerî başarısızlıkları anlamak için gereklidir.
2
Olayın niteliğini analiz et.
Kâmil Paşa hükûmetinin istifa ettirilip Mahmud Şevket Paşa'nın sadrazam yapılması.
Olayın bir rejim değişikliği mi yoksa sadece bir yönetim değişikliği mi olduğunu ayırt etmek için gereklidir.
3
Siyasi sonucu değerlendir.
İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin yönetimde tam denetim kurması.
Baskının Osmanlı siyasi tarihindeki esas etkisini (tek parti hakimiyetine geçiş) saptamak için gereklidir.

Key Concept

Bâb-ı Âli Baskını'nın hükûmet darbesi niteliği ve rejim değişikliğinden farkı.

Practice More

Bâb-ı Âli Baskını sonrasında Mahmud Şevket Paşa'nın suikasta uğramasıyla İttihat ve Terakki'nin baskı rejimini artırdığı süreci inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question