Question

Difficulty: MediumMısır'da Kurulan Türk-İslam Devletleri

Abbasi Devleti'nin merkezi otoritesinin zayıfladığı dönemlerde, Mısır gibi uzak eyaletlerde valilik yapan Türk komutanlar bağımsızlıklarını ilan ederek 'Tevaif-i Mülük' adı verilen devletler kurmuşlardır. Mısır'da bu şekilde kurulan Tolunoğulları ve Akşitler, bölgeyi bayındır hale getirmiş ancak yönetici kadronun Türk, halkın ise çoğunlukla Arap olmasından kaynaklanan etnik farklılık nedeniyle uzun ömürlü olamamışlardır.

Bu devletlerin kısa sürede yıkılmalarına neden olan bu toplumsal kopukluğu gidermek ve halkın desteğini kazanmak amacıyla gerçekleştirilen aşağıdaki faaliyetlerden hangisi Tolunoğulları dönemine ait özgün bir örnektir?

  1. A
    Kutsal topraklar olan Hicaz bölgesinin (Mekke ve Medine) ilk kez bir Türk devleti tarafından hakimiyet altına alınması
  2. 'Maristan' adı verilen ve din veya ırk ayrımı gözetmeksizin herkese ücretsiz hizmet veren hastanelerin kurulmasıAnswer
  3. C
    Abbasi halifesi tarafından 'Akşit' (Güneşlerin Güneşi) unvanının verilmesiyle siyasi meşruiyetin ve saygınlığın pekiştirilmesi
  4. D
    Haçlılara karşı Hittin Savaşı'nın kazanılmasıyla Kudüs'ün Haçlı işgalinden kurtarılarak İslam dünyasına geri kazandırılması
  5. E
    Tahta geçişlerde geleneksel veraset anlayışı yerine her başarılı emirin sultan olabilme hakkının tanınması

Answer

Tolunoğulları döneminde inşa edilen ve her kesime ücretsiz sağlık hizmeti sunan 'Maristan' adlı hastaneler
Tolunoğulları, Mısır'da kurulan ilk Türk-İslam devletidir. Kurucusu Tolunoğlu Ahmet, halkın (Arap) yönetime (Türk) olan bağlılığını artırmak ve sosyal huzuru sağlamak amacıyla 'Maristan' adı verilen hastaneler kurmuştur. Bu kurumlar din, dil ve ırk ayrımı gözetmeksizin herkese ücretsiz sağlık hizmeti ve ilaç desteği sağlamasıyla döneminde eşsiz bir sosyal devlet örneği teşkil etmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Tevaif-i Mülük kavramını ve Mısır'daki ilk Türk-İslam devletlerini analiz etme
Tolunoğulları, Mısır'da kurulan ilk Türk-İslam devletidir.
Sorunun kökünde belirtilen ilk döneme ait özgün faaliyeti bulmak için devletin kimliğini netleştirmek gerekir.
2
Yöneten-yönetilen farkından kaynaklanan sosyal sorunu değerlendirme
Halkın desteğini almak için sosyal hizmetlere (hastane, cami, köprü) ağırlık verilmiştir.
Etnik kopukluk, sosyal refahın artırılmasıyla telafi edilmeye çalışılmıştır.
3
Tolunoğulları'na ait özgün sosyal kurumu tespit etme
Maristanlar (hastaneler) bu dönemin en karakteristik kurumudur.
Tolunoğlu Ahmet döneminde kurulan Maristanlar, dönemine göre oldukça ileri düzeyde ücretsiz sağlık hizmeti sunmuştur.

Key Concept

Tolunoğulları ve Sosyal Devlet Anlayışı (Maristan)

Hints

1
Mısır'da kurulan ilk Türk-İslam devletinin sosyal alandaki en önemli mirasını düşünün.
2
Hastanelere o dönemde verilen ismi ve ücretsiz hizmet anlayışını hatırlayın.
3
Cevap, Tolunoğlu Ahmet'in Fustat şehrinde inşa ettirdiği 'Maristan' adlı kurumdur.

Practice More

Mısır'da kurulan bu dört devletin kronolojik sırasını (Tolunoğulları - Akşitler - Eyyubiler - Memlükler) ve her birinin 'en önemli ilkini' bir tablo üzerinden tekrar edin.
Estimated Time:50s
Rate this question