Question

Difficulty: MediumSoğuk Savaş Döneminde Türkiye

Soğuk Savaş Dönemi'nde Türkiye'nin bölgesel güvenliği sağlama ve Orta Doğu'da istikrarı koruma çabaları doğrultusunda 1955 yılında kurulan Bağdat Paktı, 1958'de Irak'ta yaşanan rejim değişikliği sonrası bu ülkenin pakttan çekilmesiyle yeni bir sürece girmiştir. Bu gelişmenin ardından paktın merkezi Ankara'ya taşınmış ve teşkilat isim değişikliğine gitmiştir.

Buna göre, 1959 yılında Bağdat Paktı'nın yerini alan ve Türkiye'nin yanı sıra İngiltere, İran ve Pakistan'ın katılımıyla faaliyetlerine devam eden uluslararası kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Merkezi Antlaşma Teşkilatı (CENTO)Answer
  2. B
    Balkan Antantı
  3. C
    Varşova Paktı
  4. D
    Güneydoğu Asya Antlaşması Teşkilatı (SEATO)
  5. E
    Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)

Answer

Bağdat Paktı'nın devamı niteliğinde olan kuruluş Merkezi Antlaşma Teşkilatı (CENTO) ifadesidir.
1955 yılında Türkiye, Irak, İngiltere, Pakistan ve İran arasında kurulan Bağdat Paktı, 1958 yılında Irak'taki rejim değişikliği sonrası sarsılmıştır. Irak'ın pakttan resmen çekilmesiyle 1959 yılında paktın adı Merkezi Antlaşma Teşkilatı (CENTO) olarak değiştirilmiş ve merkezi Bağdat'tan Ankara'ya taşınmıştır. Türkiye, CENTO'nun ev sahibi ve kilit üyesi olarak Orta Doğu savunmasında aktif rol oynamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Bağdat Paktı'nın kuruluş sürecini ve amacını hatırla.
1955'te Türkiye ve Irak arasında kurulmuş, daha sonra İngiltere, İran ve Pakistan katılmıştır.
Soruda bahsedilen paktın temel bileşenlerini anlamak için gereklidir.
2
1958 yılında Irak'ta gerçekleşen darbenin pakt üzerindeki etkisini analiz et.
Irak paktın askeri kanadından çekilmiş, ardından 1959'da resmen ayrılmıştır.
Paktın neden isim ve merkez değişikliğine gittiğini açıklayan temel olaydır.
3
Paktın 1959'daki yeni adını ve merkezini belirle.
Paktın adı 'Central Treaty Organization' (CENTO) olmuş ve merkezi Ankara'ya taşınmıştır.
Sorunun doğrudan cevabına ulaştırır.

Key Concept

Soğuk Savaş Dönemi'nde Türkiye'nin kurucusu olduğu bölgesel paktlar ve CENTO'nun oluşum süreci.

Hints

1
Irak'ın başkenti olan Bağdat'tan ayrılan paktın adı, bölgesel konumu vurgulayan 'Merkezi' kelimesini içerir.
2
Bu kuruluşun merkezi Ankara'dır ve 1979 yılındaki İran İslam Devrimi'ne kadar varlığını sürdürmüştür.
3
İngilizce adı 'Central Treaty Organization' olan bu yapı, Bağdat Paktı'nın devamıdır.

Practice More

Balkan Paktı (1953) ile Bağdat Paktı (1955) arasındaki farkları ve bu paktların hangi dış tehditlere (Yugoslavya'nın durumu, SSCB yayılmacılığı vb.) karşı kurulduğunu incelemek faydalı olacaktır.
Estimated Time:50s
Rate this question