Question

Difficulty: MediumCümle Yorumu ve Kavramlar

Türkçede bazı yargılar, bir eylemin hangi hedef doğrultusunda yapıldığını bildirirken (amaç-sonuç); bazı yargılar ise eylemin gerçekleşme gerekçesini (neden-sonuç) ortaya koyar. Bu ayrımı yapabilmek için yükleme sorulan "Hangi amaçla?" ve "Hangi nedenle?" soruları belirleyici olur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde amaç-sonuç ilişkisi söz konusudur?

  1. Sektörel rekabet gücünü korumak için Ar-Ge yatırımlarına ayrılan yıllık bütçe %20\%20 oranında artırıldı.Answer
  2. B
    Uluslararası standartlara tam uyum sağlanamadığı için bazı tarım ürünlerinin ihracatında geçici kısıtlamalar uygulandı.
  3. C
    Bölgedeki ulaşım ağları modernize edildiği için lojistik maliyetlerinde geçen yıla oranla belirgin bir düşüş kaydedildi.
  4. D
    Yeni vergi düzenlemeleri yürürlüğe girdiği için mükelleflerin beyanname verme sürelerinde ve usullerinde değişikliğe gidildi.

Answer

Sektörel rekabet gücünü korumak için Ar-Ge yatırımlarına ayrılan yıllık bütçe %20 oranında artırıldı.
Doğru yargıda 'rekabet gücünü korumak' bir hedeftir ve bu hedef doğrultusunda bütçe artırılmıştır. 'İçin' yerine 'amacıyla' getirildiğinde anlam bozulmaz; bu da eylemin bir amaca yönelik yapıldığını kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki yargıları (sonuçları) ve bunlara bağlı ifadeleri belirle.
Tüm seçeneklerde 'için' edatı kullanılarak iki yargı birbirine bağlanmıştır.
Amaç ve neden bildiren cümlelerde en sık kullanılan bağlayıcı 'için' edatıdır.
2
'için' edatının yerine 'amacıyla' kelimesini getirerek anlamı kontrol et.
Sadece 'rekabet gücünü korumak amacıyla' ifadesi anlamlı ve mantıklı bir hedef bildirmektedir.
Amaç-sonuç cümlelerinde 'için' yerine 'amacıyla' getirilebilmesi en pratik sağlamadır.
3
Eylemin gerçekleşip gerçekleşmediğini kontrol et.
Rekabet gücünün korunması henüz gerçekleşmemiş, ulaşılmak istenen bir hedeftir.
Amaç cümlelerinde amaçlanan eylem henüz sonuçlanmamıştır.

Key Concept

Amaç-Sonuç ve Neden-Sonuç İlişkisi Ayrımı

Hints

1
Cümledeki 'için' kelimesinin yerine 'amacıyla' getirmeyi dene.
2
Eylemin gerçekleşme durumuna bak; amaç henüz gerçekleşmemiş bir hedeftir, neden ise gerçekleşmiş bir olaydır.
3
'Rekabet gücünü korumak' bir niyet mi yoksa olmuş bitmiş bir olay mı?

Practice More

Neden-sonuç ve amaç-sonuç cümlelerini ayırt ettikten sonra, 'koşul-sonuç' cümlelerini de inceleyerek yargı ilişkileri konusunu tamamlayabilirsin.

Alternative Method

Cümledeki -mak/-mek ekine bak. Genellikle '-mak için' yapısı amaç-sonuç, '-dığı için' yapısı neden-sonuç bildirir.
Estimated Time:50s
Rate this question