Examkin

Question

Difficulty: HardHak Kavramı ve Hakların Türleri

Hukuk düzeninde tek taraflı bir irade beyanıyla yeni bir hukuki durum yaratan, mevcut bir hukuki durumu değiştiren veya tamamen sona erdiren haklara 'yenilik doğuran (inşai) haklar' denir.

Yenilik doğuran hakların kullanımına ve hukuki özelliklerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bu haklar kural olarak bir kez kullanılmakla tükendikleri için, kullanıldıktan sonra yaratılan hukuki durumdan tek taraflı olarak dönülemez.
  2. B
    Karşı tarafın hukuki durumunu belirsizliğe sürüklememek amacıyla bu haklar, kural olarak bir şarta bağlı olarak kullanılamazlar.
  3. C
    Bu haklar, nitelikleri gereği kural olarak 'zamanaşımı' sürelerine değil, 'hak düşürücü' sürelere tabidirler.
  4. Yenilik doğuran hakların tamamı sadece hak sahibinin mahkeme dışı tek taraflı irade beyanıyla hukuki sonuç doğurur.Answer
  5. E
    Bu hakların kullanılması için karşı tarafın rızasına veya kabul beyanına ihtiyaç duyulmaz; iradenin muhataba ulaşması yeterlidir.

Answer

Yenilik doğuran hakların tamamının sadece mahkeme dışı beyanla sonuç doğurduğu ifadesi yanlıştır; zira boşanma gibi bazı haklar ancak dava yoluyla kullanılabilir.
Yenilik doğuran haklar kullanılış biçimlerine göre 'mahkeme dışı kullanılanlar' ve 'dava yoluyla kullanılanlar' olarak ikiye ayrılır. Boşanma, soybağının reddi veya butlan gibi haklar ancak bir mahkeme kararıyla sonuç doğurabilir. Dolayısıyla bu hakların tamamının sadece tek taraflı bir beyanla (mahkeme olmaksızın) kullanılacağını söylemek hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yenilik doğuran hakların temel tanımını analiz et.
Tek taraflı iradeyle hukuki durum yaratma, değiştirme veya sona erdirme yetkisi olduğu saptandı.
Hakkın türünü belirlemek, özelliklerini anlamanın ilk adımıdır.
2
Hakların kullanım yöntemlerini (mahkeme içi ve mahkeme dışı) karşılaştır.
İstifa, fesih gibi hakların mahkeme dışı; boşanma, butlan gibi hakların ise mahkeme kararıyla (dava yoluyla) kullanıldığı belirlendi.
Genelleme içeren ifadelerin ('tamamı', 'sadece') doğruluğunu kontrol etmek için istisnaları aramak gerekir.
3
Sürelerin niteliğini (zamanaşımı vs. hak düşürücü süre) değerlendir.
Yenilik doğuran hakların 'hak düşürücü süre'ye tabi olduğu doğrulandı.
Zamanaşımı alacak haklarına özgüdür; yenilik doğuran haklarda ise hakkın kendisi süreyle sınırlıdır.

Key Concept

Yenilik Doğuran (İnşai) Hakların Kullanım Biçimleri ve Özellikleri

Hints

1
Yenilik doğuran hakların kullanımı bazen sadece bir irade beyanıyla yetmez, yargısal bir müdahale gerektirebilir.
2
Boşanma davası açmak bir hak mıdır? Bu hakkın sonuç doğurması için sadece 'ayrılmak istiyorum' demek yeterli midir?
3
Yenilik doğuran hakların 'dava yoluyla kullanılanlar' (inşai dava) alt başlığını hatırlayın.

Practice More

Boşanma, butlan ve soybağının reddi gibi hakların neden mutlaka mahkeme yoluyla kullanılması gerektiğini 'kamu düzeni' kavramıyla ilişkilendirerek inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Hak Kavramı ve Hakların Türleri

More questions from this topic