Türkiye'de kentsel yerleşmelerin fonksiyonel gelişiminde sanayi faaliyetleri belirleyici bir rol oynamaktadır. Sanayi tesislerinin kuruluş yeri belirlenirken genellikle hammaddeye yakınlık ilkesi gözetilse de, bazı şehirlerde ulaşım ve pazarlama imkânları bu durumun önüne geçebilmektedir. Buna göre, aşağıdaki şehirlerden hangisinin bir sanayi merkezi olarak gelişmesinde, işlenen ürünün 'hammadde kaynağına' yakınlık etkili olmamıştır?
- ABatman
- BMurgul
- CSeydişehir
- İzmitAnswer
- EErgani
Answer
İzmit şehri, sanayi kuruluş yeri seçiminde hammaddeye yakınlıktan ziyade ulaşım ve pazarlama olanaklarının ön planda olduğu bir merkezdir.
İzmit (Kocaeli), Türkiye'nin en büyük sanayi merkezlerinden biri olmasına rağmen, kentsel gelişimine yön veren sanayi kollarının (başta petrol rafinerisi ve kimya sanayii olmak üzere) ham maddeleri bu bölgeden çıkarılmamaktadır. Şehrin büyümesinde ana faktör; önemli kara ve demir yolu hatlarının üzerinde bulunması, gelişmiş liman olanaklarına sahip olması ve İstanbul gibi büyük tüketim merkezlerine komşu olmasıdır. Bu durum 'ulaşım ve pazarlama' avantajı olarak tanımlanır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Sanayi Şehirlerinde Kuruluş Yeri Faktörleri (Hammadde vs. Ulaşım/Pazar)
Hints
1
Şehirlerin sahip olduğu sanayi tesislerini ve o bölgede bu tesislerin ham maddesinin çıkarılıp çıkarılmadığını düşünün.
2
Bir liman şehri olan İzmit'e ham petrolün nasıl ulaştığını ve şehrin konumunun sanayi için neden avantajlı olduğunu değerlendirin.
3
Batman, Murgul ve Seydişehir hammadde kaynaklı; İzmit ve Mersin gibi şehirler ise ulaşım kaynaklı sanayi şehirleridir.
Practice More
İskenderun ve Ereğli demir-çelik fabrikalarının kuruluş yeri seçimindeki farkları (Hammadde, Enerji, Ulaşım) inceleyiniz.
Alternative Method
Şehirleri 'Liman Şehirleri' ve 'İç Kesim Şehirleri' olarak sınıflandırarak; liman şehirlerinde ulaşım fonksiyonunun sanayi kuruluşuna öncülük ettiğini görebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s