Question

Difficulty: MediumDoğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Doğu Cephesi'nde Kazım Karabekir Paşa idaresindeki 15.15. Kolordu birliklerinin kazandığı askeri zafer, TBMM Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısının zeminini hazırlamıştır. Bu harekat sonrası imzalanan Gümrü Antlaşması, Milli Mücadele'nin diplomatik süreci açısından kritik bir öneme sahiptir.

Buna göre, Gümrü Antlaşması'nın TBMM'ye sağladığı en temel diplomatik kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. TBMM'nin varlığını resmen tanıyan ve Sevr Antlaşması'ndaki haksız iddialardan vazgeçen ilk devletin Ermenistan olmasıAnswer
  2. B
    Doğu sınırlarının bugünkü halini alarak kesinleşmesi ve bölgedeki tüm askeri birliklerin Batı Cephesi'ne kaydırılması
  3. C
    Sovyet Rusya'nın TBMM'yi resmen tanımasıyla Doğu Anadolu'daki toprak bütünlüğünün uluslararası güvence altına alınması
  4. D
    İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması hükümlerini hafifleterek TBMM'yi ilk kez bir barış konferansına davet etmesi
  5. E
    Batum'un Misak-ı Milli sınırları içerisine katılarak Doğu sınırındaki stratejik liman sorununun çözüme kavuşturulması

Answer

Gümrü Antlaşması'nın TBMM açısından en temel diplomatik kazanımı, Ermenistan'ın TBMM'yi ve Misak-ı Milli'yi tanıyan, Sevr Antlaşması'ndan vazgeçen ilk devlet olmasıdır.
Gümrü Antlaşması, TBMM Hükümeti'nin imzaladığı ilk uluslararası antlaşmadır. Bu antlaşma ile Ermenistan, TBMM'nin varlığını resmen kabul etmiş ve Türk toprakları üzerindeki (Sevr kaynaklı) iddialarından vazgeçen ilk yabancı devlet olmuştur. Bu durum TBMM'nin meşruiyetini uluslararası alanda kanıtlayan ilk büyük siyasi kazanımdır.

Step-by-Step Solution

1
Askeri başarının tespit edilmesi
Kazım Karabekir ve 15.15. Kolordu'nun Ermeni güçlerini yenilgiye uğratması.
Diplomatik zaferler askeri başarıların sonucunda gelir.
2
Antlaşmanın diplomatik niteliğinin belirlenmesi
33 Aralık 19201920 tarihli Gümrü Antlaşması, TBMM'nin ilk siyasi zaferidir.
TBMM'nin uluslararası hukukta bir özne olarak ilk kez kabul görmesini sağlar.
3
Kazanımların diğer antlaşmalarla karşılaştırılması
Ermenistan'ın Sevr'den vazgeçen 'ilk' devlet olduğu sonucuna varılması.
Kars Antlaşması (kesin sınır) veya Moskova Antlaşması (Rusya'nın tanıması) ile karıştırılmamalıdır.

Key Concept

Gümrü Antlaşması: TBMM'nin İlk Siyasi Zaferi

Hints

1
Gümrü Antlaşması'nın 'ilk' olma özelliğine odaklanın.
2
Doğu sınırıyla ilgili diğer antlaşmaları (Moskova ve Kars) elediğinizde doğruya ulaşırsınız.
3
Bu antlaşma ile Sevr'in geçersizliği ilk kez bir uluslararası belgede tescil edilmiştir.

Practice More

Doğu, Güney ve Batı cephelerini kapatan antlaşmaları (Gümrü, Ankara, Mudanya) bir tablo halinde karşılaştırarak çalışmanız kalıcılığı artıracaktır.

Alternative Method

Diplomatik kronoloji yöntemini kullanın: Gümrü (Aralık 1920) -> Moskova (Mart 1921) -> Kars (Ekim 1921). Kazanımları bu sıraya göre eşleştirin.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question