Examkin

Question

Difficulty: Very hardHak Kavramı ve Hakların Türleri

Hukuk sistemimizde özel haklar; konuları, ileri sürülebilecekleri çevre ve kullanılmalarının hukuki etkileri bakımından çeşitli doktrinsel ayrımlara tabi tutulmaktadır. Bazı nispi haklar, kanunda öngörülen hallerde tapu kütüğüne şerh verilerek etkileri kuvvetlendirilebilir. Bu bağlamda, tapu kütüğüne şerh edilmiş olan 'sözleşmeden doğan önalım (şufa) hakkı' ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

  1. A
    Şerh edilmesiyle birlikte bir mutlak hakka dönüşür ve herkese karşı doğrudan ayni bir hakimiyet yetkisi sağlar.
  2. Tek taraflı bir irade beyanıyla kullanılması sonucunda hak sahibi ile taşınmazın yeni maliki arasında bir satış ilişkisi kurduğu için 'kurucu yenilik doğuran' bir haktır.Answer
  3. C
    Kişiye sıkı sıkıya bağlı bir 'şahıs varlığı hakkı' niteliğinde olduğundan, kural olarak miras yoluyla intikal etmesi mümkün değildir.
  4. D
    Sahibine eşya üzerinde doğrudan doğruya hakimiyet sağlayan ve devredilemeyen bir 'alelade (basit) hak' niteliğindedir.
  5. E
    Kamu hukuku karakterli bir hak olduğu için, bu hakkın kullanımı ve korunması idari yargı denetimine tabidir.

Answer

Sözleşmeden doğan önalım hakkı, kullanılmasıyla yeni bir hukuki ilişki (satış) kurduğu için kurucu yenilik doğuran bir haktır.
Sözleşmeden doğan önalım hakkı, hak sahibinin tek taraflı irade beyanıyla taşınmazın alıcısı olma yetkisini kullandığı ve bu beyanla birlikte yeni bir hukuki durum (satış ilişkisi) meydana getirdiği için 'kurucu yenilik doğuran' bir hak niteliğindedir. Bu durum, seçeneğin doğruluğunu kanıtlar.

Step-by-Step Solution

1
Hakkın konusunu belirle.
Önalım hakkı, ekonomik bir değer ifade ettiği için bir 'mal varlığı hakkı'dır.
Konularına göre haklar mal varlığı ve şahıs varlığı olarak ikiye ayrılır.
2
Hakkın ileri sürülebileceği çevreyi analiz et.
Bu hak özünde bir 'nispi hak'tır ancak tapuya şerh edilerek etkisi kuvvetlendirilmiştir.
Şerh, hakkın sahibine eşya üzerinde doğrudan hakimiyet (mutlak hak) vermez, sadece üçüncü kişilere karşı ileri sürebilme imkanı tanır.
3
Hakkın kullanılmasının hukuki etkisini değerlendir.
Bu hak kullanıldığında yeni bir satış sözleşmesi kurulur, bu yüzden 'kurucu yenilik doğuran' haktır.
Kullanılmalarının hukuki etkisine göre haklar; alelade haklar ve yenilik doğuran haklar olarak ayrılır.

Key Concept

Nispi Hakların Kuvvetlendirilmesi ve Yenilik Doğuran Haklar

Hints

1
Hakkın kullanılmasının mevcut hukuki durumu nasıl etkilediğine odaklanın.
2
Bir hakkın tapuya şerh edilmesi onu mutlak bir hakka dönüştürür mü yoksa sadece etkisini mi genişletir?
3
Önalım hakkı kullanıldığında bir satış sözleşmesi kurulduğuna göre, bu durum yenilik doğuran hakların hangi alt türüne girer?

Practice More

İlerideki çalışmalarınızda 'bozucu yenilik doğuran haklar' (örneğin fesih) ile 'kurucu yenilik doğuran haklar' arasındaki farkları inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question

Topics

Hak Kavramı ve Hakların Türleri

More questions from this topic