II. Meşrutiyet’in ilanından sonra yaşanan siyasi gelişmeler ve yılında Kanun-i Esasi’de yapılan köklü değişiklikler Osmanlı siyasi tarihindeki demokratikleşme adımları açısından bir dönüm noktası kabul edilir. Bu değişikliklerin partileşme süreci ve hükümet yapısı üzerindeki etkisi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Hükümetin padişaha karşı değil, Meclis-i Mebusan’a karşı sorumlu tutulmasıyla parlamenter sistem güçlenmiş ve bu durum muhalif oluşumların denetim alanını genişletmiştir.Answer
- Bİttihat ve Terakki Fırkası, değişiklikleriyle savunmaya başladığı "Adem-i Merkeziyet" ilkesi doğrultusunda yerel yönetimlerin yetkilerini artırmayı hedeflemiştir.
- Canayasa değişiklikleri, yılındaki Bâb-ı Âli Baskını sonucunda padişahın meclisi feshetme yetkisini tamamen ortadan kaldırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir.
- Drevizyonuyla birlikte cemiyet kurma hürriyetinin anayasal güvenceye kavuşması, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nın bu dönemde en güçlü muhalefet partisi olarak kurulmasına zemin hazırlamıştır.
- EKanun-i Esasi’nin maddesinde yapılan düzenlemeyle padişahın "sürgün yetkisi" genişletilmiş ve böylece siyasi partilerin faaliyetleri kontrol altına alınmıştır.
Answer
Hükümetin meclise karşı sorumlu hale gelmesi ve parlamenter sistemin güçlenmesi
1909 yılında Kanun-i Esasi'de yapılan değişiklikler, hükümetin artık padişaha değil Meclis-i Mebusan'a karşı sorumlu olmasını sağlayarak parlamenter sistemi güçlendirmiştir. Bu durum, meclis içindeki muhalif partilerin hükümeti denetleme ve düşürme yetkisini anayasal bir zemine oturtmuştur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
1909 Anayasa Değişiklikleri ve Parlamenter Sistem
Hints
1
1876 Anayasası'nda hükümet padişaha sorumluyken, 1909 değişiklikleriyle bu durum kime doğru değişmiştir?
Practice More
1909 değişiklikleri ile padişahın veto yetkisindeki sınırlamaları inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s