Examkin

Question

Difficulty: Very hardİdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet)

İdare hukukunda idarenin bütünlüğü ilkesini gerçekleştiren hiyerarşi ve idari vesayet denetimleri arasındaki yapısal farklar dikkate alındığında; denetim makamının, denetlenen alt makamın yerine geçerek doğrudan işlem tesis edebilmesi (ikame yetkisi) veya alt makamın işlemini içerik yönünden değiştirerek onaması (tashih yetkisi) hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bu yetkiler, idarenin kanuniliği ilkesi gereği her iki denetim türünde de ancak kanunda açıkça öngörülmüş olması kaydıyla kullanılabilir.
  2. Hiyerarşi makamı bu yetkileri hiyerarşi ilişkisinin doğal bir sonucu olarak genel yetkiyle kullanabilirken; idari vesayet makamı bu yetkileri ancak kanunun açıkça izin verdiği istisnai durumlarda kullanabilir.Answer
  3. C
    İkame yetkisi sadece hiyerarşiye özgü bir yetki olup idari vesayet makamına kanunla dahi tanınamaz; tashih yetkisi ise her iki denetim türünde de kural olarak mevcuttur.
  4. D
    Hiyerarşi makamı alt makamın işlemini sadece yerindelik açısından tashih edebilirken, idari vesayet makamı alt makamın işlemini sadece hukukilik açısından ikame edebilir.
  5. E
    İdari vesayet makamı, vesayet altındaki kuruluşun işlemlerini sadece iptal edebilir; tashih ve ikame yetkileri hiyerarşi makamına bile tanınmayan yargısal nitelikte yetkilerdir.

Answer

Hiyerarşi makamı ikame ve tashih yetkilerini genel bir yetki olarak kullanabilirken, idari vesayet makamı bu yetkileri ancak kanunla açıkça yetkilendirildiği istisnai hallerde kullanabilir.
Doğru ifade, hiyerarşi makamının teşkilat bütünlüğü gereği asıl karar verici makam gibi hareket edebileceğini (ikame ve tashih yetkisi), ancak idari vesayetin yerinden yönetim kuruluşlarının özerkliğini korumak adına bu yetkileri kural olarak içermediğini ve sadece kanunun açıkça izin verdiği nadir durumlarda kullanılabileceğini belirtmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Hiyerarşi ve idari vesayetin hukuki temellerini karşılaştırın.
Hiyerarşi aynı tüzel kişilikte 'üst' olmanın bir gereğidir (genel yetki); idari vesayet ise farklı tüzel kişilikler arasındaki 'idarenin bütünlüğü' denetimidir (istisnai/kanuni yetki).
Denetimin kaynağını belirlemek, yetkinin sınırlarını anlamak için temel adımdır.
2
İkame ve tashih yetkilerinin bu denetim türlerindeki varlığını analiz edin.
Üst, astın yerine geçebilir (ikame) veya işlemini düzeltebilir (tashih). Vesayet makamı ise kural olarak özerkliğe saygı duymalıdır ve bu yetkileri ancak kanun maddesi varsa kullanabilir.
Özerklik ve merkezi denetim arasındaki dengeyi test eden teknik ayrımı uygulamak gerekir.
3
Seçenekleri bu hukuki ilkelere göre değerlendirin.
Doğru seçenek, hiyerarşinin asıl/genel yetki niteliği ile vesayetin istisnai/kanuni yetki niteliğini tam olarak yansıtmaktadır.
En doğru tanımı içeren ifadeyi bulmak hedeflenir.

Key Concept

Hiyerarşi ve İdari Vesayet Yetkilerinin Hukuki Niteliği (Genel vs. İstisnai Yetki)

Hints

1
Hiyerarşide üst ve ast aynı tüzel kişilik içindedir, idari vesayette ise farklı tüzel kişilikler söz konusudur. Bu durum, 'özerklik' kavramını nasıl etkiler?

Practice More

İdari vesayet makamının onama yetkisi ile ilgili kanunla tanınan istisnai durumları (örneğin Belediye Kanunu'ndaki bazı onay süreçleri) incelemek konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

İdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet)

More questions from this topic