Türkiye'de demir cevheri çıkarımında Sivas (Divriği) ve Malatya (Hekimhan) gibi sahalar ön plana çıkmaktadır. Ancak buralarda çıkarılan cevherin çok büyük bir kısmı, ergitilip işlenmek üzere Zonguldak (Ereğli) ve Karabük'teki ağır sanayi tesislerine taşınmaktadır.
Demir-çelik fabrikalarının madenin çıkarıldığı yerler yerine Batı Karadeniz'deki bu merkezlerde kurulmasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?
- Tesislerin yüksek ısı ihtiyacını karşılayacak enerji kaynağına yakın olmasıAnswer
- Bİşlenecek ham maddenin doğrudan bu fabrikaların çevresinden çıkarılması
- CÜretilen çelik ürünlerinin tamamının sadece bu yöredeki pazarda tüketilmesi
- DBölgedeki yer şekillerinin geniş fabrika arazileri kurmaya son derece elverişli olması
- EYurt dışından göçle gelen ucuz iş gücü potansiyelinin bu alanda toplanmış olması
Answer
Tesislerin yüksek ısı ihtiyacını karşılayacak enerji kaynağına yakın olması
Doğru seçenek, ağır sanayi tesislerinin yüksek enerji ihtiyacına vurgu yapan seçenektir. Demir cevheri oldukça sert bir madendir ve ergitilmesi için yüksek kalorili bir yakıta ihtiyaç vardır. Türkiye'de bu yüksek ısıyı sağlayabilen taş kömürü yatakları Zonguldak çevresinde bulunur. Bu nedenle, ham madde (demir) Sivas'tan çıkarılsa da işlenmek üzere enerji kaynağının (taş kömürü) bulunduğu Zonguldak ve Karabük'e getirilerek burada işlenir. Bu durum, sanayide 'enerji kaynağına yakınlık' faktörünün en somut örneğidir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Sanayi Tesislerinin Kuruluş Yeri Faktörleri (Enerji Kaynağına Yakınlık)
Hints
1
Demir madenini işlemek (eritmek) için devasa fırınlarda çok yüksek sıcaklıklara ulaşmak gerekir.
2
Zonguldak ve çevresinde hangi önemli yer altı kaynağının çıkarıldığını düşünün.
3
Zonguldak havzasında çıkarılan 'taş kömürü', demir-çelik sanayisinde fırınları ısıtmak için kullanılan temel yakıttır. Bu durum fabrikanın neye yakın kurulduğunu gösterir?
Practice More
Sanayi kuruluşlarında 'Ham Maddeye Yakınlık' zorunluluğu olan sektörleri (örneğin çay, şeker pancarı, konserve) inceleyerek sanayi kollarını karşılaştırabilirsiniz.
Alternative Method
Soruyu çözerken eleme yöntemini kullanabilirsiniz: Zonguldak dağlıktır (yer şekilleri elendi), demir Sivas'tan gelir (ham madde elendi), demir her yere satılır (sadece o bölgede pazar elendi). Geriye sadece Zonguldak'ın meşhur olduğu taş kömürü (enerji) kalır.
Estimated Time:45s