Question

Difficulty: MediumSosyal Hayat ve Toplum Yapısı

Osmanlı Devleti’nin klasik döneminde toplumsal yapı; devlet yönetimine katılan ve vergi ödemeyen 'askerî' (beraya) sınıfı ile geçimini tarım, ticaret ve zanaatla sağlayan, vergi ödemekle yükümlü olan 'reaya' sınıfından oluşmaktadır. Bu iki grup arasındaki sınır kesin çizgilerle ayrılmamış; gerekli şartları yerine getiren bir kişinin statü değiştirmesine imkân tanınmıştır.

Buna göre, reaya statüsünde bulunan bir kişinin dikey hareketlilik yoluyla askeri sınıfa dâhil olmasının en temel hukuki ve ekonomik sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Vergi ödeme yükümlülüğünün sona ermesiAnswer
  2. B
    Seyfiye sınıfına mensup olma zorunluluğunun doğması
  3. C
    Mülk toprak sahibi olma hakkını kaybetmesi
  4. D
    Tebaalık statüsünden çıkarak kul sistemine dahil olması
  5. E
    Zorunlu olarak payitahtta (İstanbul) ikamet etmesi

Answer

Reaya statüsünden askeri sınıfa geçen bir kişinin vergi ödeme yükümlülüğünün sona ermesi
Osmanlı toplumsal yapısında yöneten (askeri) ve yönetilen (reaya) ayrımının en temel ölçütü vergi ödeme durumudur. Reaya sınıfından olup eğitim (medrese) veya yetenek (savaşta yararlılık vb.) yoluyla askeri sınıfa kabul edilen bir kişi, devlet hizmetine girdiği için 'reaya vergileri' olarak adlandırılan yükümlülüklerden muaf tutulur. Bu durum, dikey hareketliliğin sağladığı en somut mali kazanımdır.

Step-by-Step Solution

1
Reaya ve Beraya kavramlarını analiz etme
Reaya vergi veren 'yönetilenler', Beraya (Askeri) ise vergi vermeyen 'yönetenler'dir.
Toplumsal sınıfların temel mali ayrımını belirlemek için gereklidir.
2
Dikey hareketliliğin sonucunu değerlendirme
Bir sınıftan diğerine geçiş, o sınıfın imtiyazlarını kazanmak anlamına gelir.
Statü değişikliğinin birey üzerindeki etkisini saptamak için önemlidir.
3
Hukuki ve mali imtiyazı saptama
Askeri sınıfa geçişin en belirgin mali sonucu vergi muafiyetidir.
Osmanlı vergi sistemindeki sınıf esaslı ayrımı doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Osmanlı Toplumsal Hareketliliği ve Vergi Muafiyeti

Hints

1
Yönetenler (Askeri) ve yönetilenler (Reaya) arasındaki en büyük farkın devlet hazinesiyle olan ilişkisine odaklanın.
2
Osmanlı'da devlet hizmetinde bulunanların (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) halkın ödediği vergilerden muaf olduğunu hatırlayın.

Practice More

Osmanlı'da askeri sınıfa geçiş yollarını (Medrese, Enderun, Savaş başarısı) ve bu sınıfların (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) görevlilerini tekrar edebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Rate this question