Question

Difficulty: HardSosyal Düzen Kuralları ve Hukuk

Toplumsal düzeni sağlayan normatif sistemler olan din, ahlak ve görgü kuralları; bireylerin davranışlarını belirli değer yargılarına göre disipline ederken hukuk kuralları, bu sistemlerden farklı olarak arkasına "kamu gücünü" alır. Hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran bu temel fark, yaptırımın (müeyyide) niteliğinde kendisini gösterir.

Buna göre, hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran "maddi yaptırım" kavramının en belirgin niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kuralın ihlali durumunda, devletin yetkili organları aracılığıyla bireyin mal varlığına veya hürriyetine yönelik gerçekleştirilen dışsal ve nesnel müdahaledir.Answer
  2. B
    Bireyin bir davranışı gerçekleştirdikten sonra kendi iç dünyasında duyduğu pişmanlık ve vicdani huzursuzluktur.
  3. C
    Toplumun genel değer yargılarına aykırı hareket eden bireyin, sosyal çevresi tarafından kınanması veya dışlanmasıdır.
  4. D
    Kuralın ihlali halinde uygulanacak olan tepkinin, kuralı koyan otorite tarafından kişiye özel ve değişken olarak belirlenmesidir.
  5. E
    Yaptırım uygulama yetkisinin herhangi bir merkezi otoriteye gerek duyulmaksızın, doğrudan mağdur tarafından kullanılmasıdır.

Answer

Maddi yaptırım; kural ihlali durumunda devletin yetkili organları aracılığıyla bireyin mal varlığına veya hürriyetine yönelik gerçekleştirilen dışsal ve nesnel müdahaledir.
Hukuk kuralları, toplumsal düzeni sağlayan diğer kurallardan 'yaptırımın niteliği' ile ayrılır. Maddi yaptırım; bir kural ihlal edildiğinde devletin cebir (zorlama) gücünü kullanarak bireyin hak ve hürriyetlerine, mal varlığına veya hukuki statüsüne doğrudan müdahale etmesidir. Bu müdahale nesneldir, önceden belirlenmiştir ve kamu gücü eliyle gerçekleştirilir.

Step-by-Step Solution

1
Sosyal düzen kuralı türlerini karşılaştır.
Din, ahlak ve görgü kuralları 'manevi' yaptırımlara (vicdan, günah, kınama) sahiptir.
Hukukun ayırt edici unsurunu bulmak için diğer sistemlerin sınırlarını belirlemek gerekir.
2
Yaptırımın kaynağını analiz et.
Hukuk kuralı dışındaki tüm kurallar 'birey' veya 'toplum' temelli tepkiler üretirken, hukuk 'devlet' gücüne dayanır.
Maddi yaptırımın temelinde devletin cebir (zorlama) tekeli bulunmaktadır.
3
Maddi yaptırımın somut sonuçlarını değerlendir.
Hapis cezası, para cezası, cebri icra gibi uygulamalar maddi yaptırımın somut örnekleridir.
Bu uygulamalar bireyin iradesinden bağımsız, dışsal ve nesnel bir müdahale niteliği taşır.

Key Concept

Maddi Yaptırım (Müeyyide)

Hints

1
Yaptırımın türünü belirlerken, kural ihlal edildiğinde 'kimin' tepki verdiğine ve bu tepkinin 'somut' bir zorlama içerip içermediğine bakın.
2
Din, ahlak ve görgü kurallarının yaptırımı genellikle bireyin vicdanında veya toplumun kınamasında kalırken; hukuk kuralının yaptırımı devletin cebir (zorlama) gücüne dayanır.
3
Maddi yaptırım, ihlal edilen kuralın karşılığında hapis, para cezası veya icra gibi, devlet eliyle uygulanan somut ve dışsal bir müdahaledir.

Practice More

Hukukun yaptırım türleri (ceza, cebri icra, tazminat, geçersizlik, iptal) arasındaki farkları inceleyerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question