Atatürk dönemi Türk dış politikası; 1923-1930 yılları arasında Lozan Barış Antlaşması'ndan kalan pürüzlerin giderilmesine odaklanırken, 1930-1938 yılları arasında ise II. Dünya Savaşı öncesi gerginleşen uluslararası atmosferde barışı korumaya ve bölgesel güvenliği sağlamaya yönelik paktlara ağırlık vermiştir. Bu süreçte tam bağımsızlık, gerçekçilik, akılcılık ve mütekabiliyet gibi temel ilkeler rehber edinilmiştir.
Bu bilgiler ışığında, Atatürk dönemi dış politikası ve uygulamaları hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- ATürkiye'nin 1932 yılında Milletler Cemiyeti'ne davet üzerine üye olması ve 1934 yılında Balkan Antantı'na öncülük etmesi, 'barışçılık' ilkesinin dış politika pratiğine yansımasıdır.
- BYabancı okullar meselesinin bir dış baskı unsuru olarak kullanılmasına izin verilmeyip iç mesele sayılarak çözülmesi, 'tam bağımsızlık' ve egemenlik haklarının korunması ilkesiyle ilişkilidir.
- 1923-1930 döneminde imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi sayesinde, Lozan'da kurulan 'Boğazlar Komisyonu' kaldırılarak Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki tam egemenliği tescil edilmiştir.Answer
- DNüfus mübadelesi (etabli) sorunu yaşanırken Yunanistan'ın tutumuna karşı Türkiye'nin de benzer önlemler alarak 'mütekabiliyet' esasını uygulaması, diplomatik eşitlik ilkesinin savunulduğunu gösterir.
- Eİtalya ve Almanya'nın yayılmacı politikalarına karşı Sadabat Paktı'nın kurulması, Türkiye'nin sınır güvenliğini sağlamaya yönelik 'gerçekçilik' ilkesi çerçevesinde yürüttüğü bir girişimdir.
Answer
Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin 1923-1930 yılları arasında imzalandığını belirten seçenek yanlıştır çünkü bu sözleşme 1936 yılında imzalanmıştır.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 1936 yılında imzalanmıştır. Bu tarih, Atatürk dönemi dış politikasının 1930-1938 yılları arasındaki ikinci evresine denk gelmektedir. İfadede ise bu sözleşmenin 1923-1930 döneminde gerçekleştiği belirtilerek kronolojik bir hata yapılmıştır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Atatürk Dönemi Dış Politika Dönemleri ve Temel İlkeler