Question

Difficulty: HardTürkiye'de Enerji Kaynakları

Türkiye’nin enerji kaynakları ve elektrik üretim tesislerinin coğrafi dağılımı incelendiğinde; kaynak türü, yer seçimi kriterleri ve ekonomik lojistik faktörler arasında doğrudan bir ilişki olduğu görülmektedir.

Buna göre, Türkiye'nin enerji coğrafyasıyla ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Linyit yataklarının kalori değerinin düşük ve taşınmasının maliyetli olması, bu kaynağa dayalı termik santrallerin (Afşin-Elbistan, Soma, Yatağan vb.) hammadde sahalarının üzerine veya çok yakınına kurulmasına neden olmuştur.
  2. B
    Şırnak ve Mardin çevresinde işletilen asfaltit yatakları, köken olarak katılaşmış petrol türevi bir yerli enerji kaynağı olup bölgedeki Silopi Termik Santrali'nde elektrik enerjisine dönüştürülmektedir.
  3. C
    Doğalgaz ile çalışan Ambarlı ve Ovaakça gibi tesislerin yer seçiminde daha çok pazara (tüketim merkezlerine) yakınlık ve ithalat altyapısı etkili iken; Hamitabat ve Çamurlu tesisleri yerli hammadde kaynağına yakın kurulmuştur.
  4. D
    Türkiye’nin en yüksek kurulu güce sahip hidroelektrik santralleri olan Atatürk, Keban ve Karakaya’nın Güneydoğu Anadolu’da bulunmasında; akarsu debisinin yüksekliğinin yanı sıra, derin vadilerin baraj yapımı için sağladığı topoğrafik uygunluk belirleyici olmuştur.
  5. Mersin (Akkuyu) ve Sinop’ta inşa edilen nükleer santral sahalarının belirlenmesinde, bölgenin sismik riskinin düşük olması ve deniz suyuna erişimin yanı sıra, Yozgat ve Eskişehir’deki yerli uranyum ve toryum yataklarına olan coğrafi yakınlık da temel yer seçim kriteri olarak kabul edilmiştir.Answer

Answer

Nükleer santral yer seçiminde yerli uranyum ve toryum yataklarına yakınlık bir kriter değildir; asıl kriterler sismik güvenlik ve soğutma suyudur.
Seçenekte belirtilen nükleer santral yer seçimi kriterlerinden sismik riskin düşük olması ve soğutma suyu ihtiyacı (deniz kenarı) doğru iken, yerli uranyum ve toryum yataklarına yakınlık bir kriter değildir. Nükleer yakıtlar çok yüksek enerji yoğunluğuna sahip olduklarından lojistik maliyetleri düşüktür ve santrallerin hammadde sahasına (Yozgat veya Eskişehir) yakın kurulmasını gerektirmez.

Step-by-Step Solution

1
Linyit santrallerinin kuruluş mantığını değerlendirme
Linyitin düşük enerjili ve ağır olması nedeniyle hammaddeye yakın kurulduğu bilgisi doğrudur.
Ekonomik verimlilik için hammaddeye yakınlık şarttır.
2
Asfaltit kaynağının özelliklerini ve yerini kontrol etme
Asfaltitin Şırnak-Silopi'de bulunduğu ve petrol kökenli olduğu bilgisi doğrudur.
Niche bir bilgi olsa da KPSS müfredatında yer alan spesifik bir enerji kaynağıdır.
3
Doğalgaz santrallerinin yer seçimini (yerli vs ithal) analiz etme
Ambarlı'nın tüketim merkezine, Hamitabat'ın ise yerli gaza yakınlığı doğrudur.
Doğalgazda yerli üretim sadece Kırklareli ve Mardin gibi kısıtlı alanlarda mevcuttur.
4
Hidroelektrik santral konumlarını topoğrafya ile ilişkilendirme
Fırat ve Dicle üzerindeki barajların debi ve dar vadilere bağlı olduğu bilgisi doğrudur.
Yüksek baraj duvarları için derin vadiler teknik zorunluluktur.
5
Nükleer santral yer seçimi kriterlerini sorgulama
Akkuyu ve Sinop seçiminde güvenlik ve su ön plandadır; hammadde (uranyum) lojistiği bir faktör değildir.
Nükleer yakıt çok küçük hacimlerde çok yüksek enerji verdiği için taşıma maliyeti lokasyon belirleyici olamaz.

Key Concept

Enerji Santrallerinin Kuruluş Yerini Belirleyen Faktörler (Hammadde, Su, Güvenlik, Pazara Yakınlık)
Rate this question