Question

Difficulty: MediumSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir vergi mahkemesinde görülmekte olan bir uyuşmazlıkta, mahkeme hakimi uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan bir kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varmıştır. Ancak söz konusu kanun hükmü hakkında daha önce başka bir mahkeme tarafından yapılan itiraz başvurusu sonucunda Anayasa Mahkemesi 44 yıl önce "işin esasına girerek ret kararı" vermiş ve bu karar Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.

19821982 Anayasası'na göre, bu durumda vergi mahkemesinin yapması gereken işlem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Anayasa Mahkemesinin ret kararının yayımlanmasından itibaren 1010 yıl geçmediği için aynı hüküm hakkında tekrar itiraz başvurusunda bulunamayacağına karar vererek davayı mevcut hükümlere göre sonuçlandırmalıdır.Answer
  2. B
    Mahkeme hakimi uyuşmazlıkta uygulanacak hükmü bizzat Anayasa'ya aykırı bulduğu için 1010 yıllık süre kuralına tabi olmaksızın dosyayı tekrar Anayasa Mahkemesine göndermelidir.
  3. C
    Anayasa Mahkemesine başvurmalı ve Mahkemenin bu konuda yeni bir karar vermesi için davayı 55 ay boyunca geri bırakmalıdır.
  4. D
    Hâkimlerin re'sen (kendiliğinden) Anayasa Mahkemesine başvurma yetkisi bulunmadığı için taraflardan birinin bu yönde talepte bulunmasını beklemelidir.
  5. E
    Söz konusu hükmün iptali için öncelikle Cumhurbaşkanı veya TBMM'deki en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubundan birinin iptal davası açması gerektiğini taraflara bildirmelidir.

Answer

Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği ret kararının üzerinden 1010 yıl geçmediği sürece aynı kanun hükmü için itiraz yoluna başvurulamayacağından, mahkeme başvuruyu reddederek davayı mevcut kanunla yürütmelidir.
Anayasa'nın 152152. maddesi uyarınca, Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği bir ret kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren 1010 yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz. Senaryoda bu sürenin sadece 44 yılı dolduğu için mahkeme başvuruyu reddedip mevcut kanunla devam etmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki hukuki mekanizmanın tespit edilmesi.
Görülmekte olan bir davada uygulanacak hükmün Anayasa'ya aykırılığı ileri sürüldüğü için bu bir 'Somut Norm Denetimi' (İtiraz Yolu) sürecidir.
Anayasa'nın 152152. maddesi mahkemelerde görülen davalardaki itiraz usulünü düzenler.
2
Daha önce verilmiş olan Anayasa Mahkemesi kararının niteliğinin incelenmesi.
AYM'nin 44 yıl önce 'işin esasına girerek' bir ret kararı verdiği saptanmıştır.
Süre sınırının başlaması için kararın şekilden değil, esastan (içerikten) reddedilmiş olması gerekir.
3
Anayasal süre sınırının kontrol edilmesi.
19821982 Anayasası'na göre esastan ret kararının yayımlanmasından itibaren 1010 yıl geçmesi gerekmektedir. Olayda ise sadece 44 yıl geçmiştir.
Yargısal istikrarı sağlamak ve AYM'nin iş yükünü korumak amacıyla aynı hükmün sürekli dava konusu edilmesi engellenmiştir.
4
Mahkemenin yapacağı işlemin belirlenmesi.
Mahkeme başvuruyu reddetmeli ve davayı mevcut (aykırı bulsa dahi) kanun hükmüne göre sonuçlandırmalıdır.
Yasal başvuru şartları (süre yönünden) oluşmadığı için hakim dosyayı AYM'ye gönderemez.

Key Concept

Somut Norm Denetiminde 10 Yıl Kuralı

Hints

1
Anayasa Mahkemesinin kararlarının bağlayıcılığı ve süre sınırlarını hatırlayın.
2
Anayasa'nın 152. maddesinde yer alan 'esastan ret' sonrası bekleme süresine odaklanın.
3
AYM bir hükmü esastan reddederse, o hüküm 10 yıl boyunca tekrar itiraz yoluyla AYM önüne taşınamaz.

Practice More

İtiraz yolu ile iptal davası arasındaki süre sınırları (60 gün ve 10 yıl) farklarını karşılaştırın.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question