Question

Difficulty: HardMısır'da Kurulan Türk-İslam Devletleri

Mısır'da kurulan Türk-İslam devletleri olan Tolunoğulları ve Akşitler (868868-969969), kısa ömürlü olmuş ve yıkılmalarında "yöneticilerin Türk, halkın ise Arap olması" temel bir sorun teşkil etmiştir. Ancak bu demografik yapı Memlüklerde de mevcut olmasına rağmen Memlük Devleti seleflerinden çok daha uzun süre (12501250-15171517) yaşamış ve bölgeyi başarıyla savunmuştur. Memlüklerin bu başarısında ve siyasi sürekliliğinde aşağıdaki durumlardan hangisinin en etkili olduğu savunulabilir?

  1. A
    Ordu ve yönetim kademesinde yerli Arap halka öncelik tanınarak toplumsal bütünleşmenin sağlanması
  2. "Her emirin sultan olma hakkına sahip olması" ilkesine dayanan liyakat esaslı veraset anlayışıAnswer
  3. C
    Abbasi halifeliğini Mısır'a taşıyarak dini ve siyasi otoriteyi tek bir hükümdarın şahsında toplamaları
  4. D
    Sosyal devlet anlayışından vazgeçilerek "Maristan" benzeri kurumların giderlerinin orduya aktarılması
  5. E
    Mısır'daki Fatımi bakiyesi olan yerel hanedanlarla evlilik yoluyla akrabalık kurup siyasi destek almaları

Answer

Memlüklerin başarısında "Her emirin sultan olma hakkına sahip olması" ilkesine dayanan liyakat esaslı veraset anlayışı en etkili unsurdur.
Doğru yanıt olan liyakat esaslı veraset anlayışı, Memlükleri diğer Türk devletlerinden ayıran en temel özelliktir. Tolunoğulları ve Akşitlerdeki hanedan sistemi ve etnik kopukluk hızlı yıkılışı getirirken, Memlüklerde en yetenekli komutanın sultan olabilmesi, devletin sürekli güçlü bir askeri lider tarafından yönetilmesini sağlamış, bu da devletin ömrünü uzatmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Tolunoğulları ve Akşitlerin yıkılış sebebini analiz etme
Bu devletlerde yönetici sınıf Türk, halk ise Arap'tı; bu durum "etnik kopukluk" nedeniyle devletin halk tarafından sahiplenilmesini zorlaştırmış ve kısa sürede yıkılmalarına neden olmuştur.
Mısır'daki ilk Türk devletlerinin yapısal zaafını anlamak için gereklidir.
2
Memlüklerin veraset sistemini inceleme
Memlüklerde (Devlet-i Türkiye), diğer Türk devletlerinin aksine "kut" anlayışına dayalı bir hanedan sistemi değil, "en güçlü komutanın hükümdar olması" geleneği vardır.
Siyasi sürekliliğin ve askeri başarının kaynağını tespit etmek için gereklidir.
3
Sistem ile askeri başarı arasındaki bağı kurma
Liyakat esaslı bu sistem, devletin başına her zaman ordunun en güçlü isminin geçmesini sağlamış; bu da Moğol (Ayn Calut) ve Haçlı saldırılarına karşı mutlak başarıyı getirmiştir.
Demografik yapıya rağmen neden daha uzun süre hayatta kalındığını açıklar.

Key Concept

Memlük Veraset Sistemi ve Liyakat

Hints

1
Tolunoğulları ve Akşitlerin kısa ömürlü olma sebebi olan halk ile yönetim arasındaki etnik farkın Memlüklerde de olduğunu ancak başka bir faktörün bunu dengelediğini unutmayın.
2
Memlüklerde sultan olabilmek için bir hanedana mensup olma şartı aranıp aranmadığını düşünün.
3
Memlükler, "en güçlü komutanın sultan olması" kuralı sayesinde liyakati ön planda tutarak Moğolları durdurabilmiş tek güç haline gelmişlerdir.

Practice More

Osmanlı Devleti'nin Mısır'a hakimiyeti ile bu devletlerin yönetim tarzları arasındaki farkları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question