Question

Difficulty: MediumYargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

1982 Anayasası’nın "Mahkemelerin bağımsızlığı" başlıklı 138. maddesi uyarınca, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına karşı tutumu ve yükümlülükleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.Answer
  2. B
    Cumhurbaşkanı, devletin başı sıfatıyla, yargı kararlarının kamu düzenine aykırı olduğu durumlarda bu kararların uygulanmasını geçici olarak durdurma yetkisine sahiptir.
  3. C
    Türkiye Büyük Millet Meclisi, nitelikli çoğunlukla alacağı bir parlamento kararıyla, toplum vicdanını yaralayan yargı hükümlerini iptal edebilir.
  4. D
    Hâkimler ve Savcılar Kurulu, yargı üzerindeki idari denetim yetkisi kapsamında, yerel mahkemelerin verdiği kararları hukuka uygunluk yönünden inceleyerek bozabilir.
  5. E
    Yürütme organı, bütçe kısıtları veya idari imkansızlıklar nedeniyle tazminat ödenmesine ilişkin yargı kararlarının infazını bir yıla kadar erteleyebilir.

Answer

Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.
1982 Anayasası'nın 138. maddesi, hukuk devleti ve kuvvetler ayrılığı ilkelerinin bir gereği olarak, kesinleşmiş mahkeme kararlarının dokunulmazlığını düzenler. Yasama ve yürütme organları ile idarenin bu kararları değiştirme, iptal etme veya uygulamayı geciktirme gibi bir yetkisi yoktur. Bu mutlak bir yükümlülüktür.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 138. maddesinin son fıkrasını analiz etme
İlgili hüküm: "Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez."
Yargı kararlarının diğer devlet erkleri üzerindeki mutlak bağlayıcılığını anlamak için anayasal temeli belirlemek gerekir.
2
Kuvvetler ayrılığı ilkesi çerçevesinde diğer organların sınırlarını belirleme
Yasama ve yürütmenin yargısal alana müdahale edemeyeceği, kararları iptal edemeyeceği veya erteleyemeyeceği sonucuna ulaşılır.
Hukuk devleti ilkesi, yargı kararlarının idari veya yasama tasarruflarıyla etkisiz hale getirilmesini yasaklar.

Key Concept

Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Kararların Bağlayıcılığı

Hints

1
Anayasa'nın 138. maddesi mahkemelerin sadece bağımsızlığını değil, kararlarının 'dokunulmazlığını' da korur.
2
Kuvvetler ayrılığı ilkesine göre, bir organ (yasama/yürütme) diğerinin (yargı) alanına müdahale ederek kararları değiştirebilir mi?
3
Anayasa metninde bu yükümlülük için 'hiçbir suretle değiştiremez' ve 'geciktiremez' ifadeleri açıkça kullanılmıştır.

Practice More

Yargı yetkisinin 2017 değişikliği ile 'tarafsızlık' unsurunu da içerdiğini ve Article 9'u tekrar incelemeyi unutmayın.
Estimated Time:50s
Rate this question