Türkiye'de deniz ilerlemesi (transgresyon) sonucunda, alçak kıyılardaki geniş vadi ağızlarının sular altında kalması ve bu vadi ağızlarının birer kıyı kordonu (set) ile kapanmasıyla "Limanlı Kıyı" tipi oluşmuştur. Marmara Denizi'nin kuzeyinde, özellikle Büyük Çekmece ve Küçük Çekmece kıyılarında bu oluşumun en belirgin örneklerine rastlanmaktadır.
Bu kıyı tipinin belirtilen alanda yaygın olarak görülmesinde, bu bölgenin aşağıdaki özelliklerinden hangisinin temel belirleyici olduğu söylenebilir?
- Kıyı gerisindeki arazinin alçak ve az engebeli bir yapıya sahip olmasıAnswer
- BDağların kıyı çizgisine dik uzanarak derin koy ve körfezler oluşturması
- CKarstik kayaçların yaygınlığı nedeniyle kıyıda derin obruk ve yarıkların bulunması
- DAkarsuların aşındırma gücünün yüksek olmasıyla derin boğaz vadiler açması
- EDalga aşındırmasının güçlü olmasıyla kıyı boyunca dik falezlerin gelişmesi
Answer
Kıyı gerisindeki arazinin alçak ve az engebeli bir yapıya sahip olması, limanlı kıyıların oluşumu için gerekli temel topografik şarttır.
Limanlı kıyıların temel özelliği, kıyı gerisinde yükseltisi az olan plato veya düzlüklerdeki geniş vadi ağızlarının deniz suları altında kalması ve bu ağızların dalga biriktirmesiyle (kıyı kordonu) kapanmasıdır. Marmara'nın kuzeyindeki arazinin alçak ve az engebeli yapısı, bu biriktirme şekillerinin ve sığ limanların oluşması için ideal ortamı sunar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Limanlı Kıyı Tipi ve Topografya İlişkisi
Hints
1
Limanlı kıyıların oluşumu için kıyıda dalgaların malzeme biriktirebileceği sığ alanlara ihtiyaç vardır.
2
Türkiye'de bu kıyı tipi özellikle İstanbul'un batısında, Büyük ve Küçük Çekmece göllerinin bulunduğu alanda en net şekilde görülür.
3
Geniş vadi ağızlarının bir setle kapanabilmesi için kıyı gerisindeki arazinin engebeli ve yüksek değil, deniz seviyesine yakın bir düzlük olması gerekir.
Practice More
Ria tipi kıyılar ile Limanlı kıyılar arasındaki farkları (vadinin derinliği ve set oluşumu) karşılaştıran soruları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s