Question

Difficulty: Very hardSosyal Düzen Kuralları ve Hukuk

Hukuk kuralları, diğer sosyal düzen kuralları ile toplumsal yaşamı düzenleme noktasında ortak bir amaca hizmet etse de, kendine has 'cebri' niteliği ve 'teşkilatlanmış maddi yaptırımı' ile onlardan ayrılır. Özellikle ahlak kuralları ile olan ilişkisinde, kuralların kapsamı ve yaptırımın türü bakımından doktrinde hassas ayrımlar yapılmaktadır.

Buna göre, sosyal düzen kurallarının özellikleri ve bu kurallar arasındaki ayrımlara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Hukuk kuralları kural olarak bireyin dış dünyadaki somut eylemlerini esas alsa da, bu eylemlerin hukuki sonuçlarını belirlerken kast, taksir veya iyi niyet gibi sübjektif unsurları da dikkate alabilir.
  2. B
    Ahlak kuralları; bireyin kendi vicdanına karşı olan ödevlerini kapsayan 'sübjektif ahlak' ve bireyin diğer bireylerle olan sosyal münasebetlerini düzenleyen 'objektif ahlak' olarak ikiye ayrılır.
  3. C
    Din kuralları, sosyal hayatı düzenleyen 'muamelat' kısmıyla konu bakımından hukuk kurallarına yaklaşsa da, modern hukuk sistemlerinde kaynağının beşeri olması ve yaptırımının dünyevi bir güçle (devlet) desteklenmesi bakımından hukuktan ayrılır.
  4. Objektif ahlak kuralları, bireyin diğer insanlara karşı yükümlülüklerini ve toplumsal ödevlerini düzenlediği için, bu kuralların ihlali durumunda karşılaşılan 'toplumsal dışlama' veya 'ayıplama' gibi tepkiler hukuk sistemindeki maddi yaptırım kavramı içerisinde yer alır.Answer
  5. E
    Hukuk kuralları ile görgü kurallarının ortak noktası her ikisinin de kişilerin birbirlerine karşı olan 'dış' davranışlarını düzenlemesi olsa da, görgü kurallarının ihlali hukuk sisteminde zorlayıcı (cebri) bir yaptırıma konu olmaz.

Answer

Objektif ahlak kurallarının ihlali durumunda karşılaşılan toplumsal tepkilerin maddi yaptırım kapsamında değerlendirildiğini savunan ifade yanlıştır; çünkü bu tepkiler manevi yaptırım niteliğindedir.
Doğru yanıt olan ifade yanlıştır çünkü objektif ahlak kuralları her ne kadar bireyin toplumsal ilişkilerini düzenlese de, bu kuralların ihlali karşılığında ortaya çıkan ayıplama, kınama veya dışlama gibi tepkiler devlet gücüne dayanmaz ve cebri bir nitelik taşımaz. Hukuk terminolojisinde bu tür yaptırımlar 'manevi yaptırım' (müeyyide) olarak adlandırılır. Maddi yaptırım kavramı sadece devletin zorlayıcı gücüyle desteklenen yaptırım türlerini ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Sosyal düzen kurallarının yaptırım türlerini analiz etme
Hukuk maddi yaptırıma (devlet gücü), diğerleri (din, ahlak, görgü) manevi yaptırıma sahiptir.
Yaptırımın maddi olması için bir kamu otoritesi (devlet) tarafından zorla (cebirle) uygulanabilir olması gerekir.
2
Ahlak kurallarının alt dallarını değerlendirme
Ahlak; sübjektif (vicdani) ve objektif (toplumsal) olarak ikiye ayrılır.
Ahlakın kapsamını sadece bireyin iç dünyasına hapsetmek yanlıştır; başkalarına karşı dürüst olma gibi objektif ödevler de ahlakidir.
3
Objektif ahlak ile hukuk arasındaki yaptırım farkını saptama
Her ikisi de bireyler arası ilişkileri düzenler ancak objektif ahlakın yaptırımı toplumsal ayıplama (manevi), hukukunki ise ceza/tazminat (maddi) şeklindedir.
Hatalı seçeneği belirlemek için toplumsal kınamanın niteliğini doğru teşhis etmek gerekir.

Key Concept

Hukukun Maddi Yaptırım Özelliği ve Ahlakın Manevi Sınırları

Practice More

Hukukun maddi yaptırım türleri (hükümsüzlük, iptal, cebri icra) ile ahlak kurallarının objektif boyutunun farkını pekiştirmek için yaptırım türleri sorularına göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question