Lozan Barış Antlaşması'ndan sonra çözülemeyen Musul Sorunu sürecinde Milletler Cemiyeti, bölge halkının eğilimlerini ve sınır hattını belirlemek amacıyla bir inceleme komisyonu (Wirsen/Laidoner Komisyonu) görevlendirmiştir. Bu komisyon hazırladığı raporda, bölgede yaşayan halkın kültürel ve siyasi açıdan Türkiye'ye daha yakın olduğunu kabul etmesine rağmen, Musul'un Irak'a bırakılmasını tavsiye etmiştir.
Komisyonun bu tavsiyeyi yaparken raporunda öne sürdüğü temel dayanak aşağıdakilerden hangisidir?
- Musul'un ekonomik açıdan Bağdat'a olan bağımlılığı ve Irak'taki İngiliz manda yönetiminin siyasi istikrarıAnswer
- BBölge nüfusunun çoğunluğunun Arap olması ve Türkiye'nin etnik tezlerinin gerçeği yansıtmadığı tespiti
- CTürkiye'nin Şeyh Sait İsyanı nedeniyle bölgedeki tüm hak iddialarından resmen vazgeçtiğini bildirmesi
- DMilletler Cemiyeti tüzüğü gereği tartışmalı bölgelerde her zaman statükonun korunması ilkesi
- EBölgede yapılan halk oylaması (plebisit) sonucunda halkın büyük çoğunluğunun İngiliz yönetimini seçmesi
Answer
Musul'un ekonomik açıdan Bağdat'a olan bağımlılığı ve Irak'taki İngiliz manda yönetiminin siyasi istikrarı
Milletler Cemiyeti tarafından hazırlatılan raporda, Musul'un kültürel bağları Türkiye ile olsa da; ekonomik olarak Bağdat'a bağlı olduğu ve Irak'taki İngiliz manda yönetiminin devamı için bölgenin stratejik önemi vurgulanmıştır. Bu 'ekonomik bütünlük' argümanı, Türkiye'nin etnik haklılığını geçersiz kılmak için kullanılan temel diplomatik araç olmuştur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Milletler Cemiyeti ve Musul Raporu (Laidoner/Wirsen)
Hints
1
Cemiyetin raporu bölge halkının etnik kimliğini kabul etmiş ancak siyasi kararı farklı bir alana dayandırmıştır.
2
İngiltere'nin Musul'daki petrol ve idari çıkarlarını 'ekonomik bir bütünlük' kılıfıyla savunduğunu hatırlayın.
3
Raporda Musul ve Bağdat'ın birbirinden koparılamayacak bir 'ekonomik ünite' olduğu, ayrılığın bölgeye zarar vereceği iddia edilmiştir.
Practice More
1926 Ankara Antlaşması ile Musul'un kaybının Misak-ı Millî'den verilen kaçıncı taviz olduğunu ve Brüksel Hattı'nın bugünkü sınıra etkisini inceleyin.
Estimated Time:1m 30s