Türkiye'de Kuvaterner (Dördüncü Jeolojik Zaman) boyunca etkili olan buzullaşma dönemlerinde, kalıcı kar sınırı (toktağan kar sınırı) yaklaşık metrelere kadar inmiştir. Bu durum, yükseltisi bu sınırın üzerinde kalan dağ zirvelerinde sirk çanakları, hörgüç kayalar ve moren yığınları gibi çeşitli yer şekillerinin oluşmasına imkan sağlamıştır. Buna göre, aşağıdaki dağ kütlelerinden hangisinde yükselti değerlerinin buzul sınırının altında kalması nedeniyle buzul şekillerine rastlanması beklenmez?
- AKaçkar Dağları
- BErciyes Dağı
- CAladağlar
- Canik DağlarıAnswer
- ECilo Dağları
Answer
Canik Dağları, yükseltisinin yaklaşık metre ile sınırlı olması ve Kuvaterner'deki buzul sınırının ( m) altında kalması nedeniyle buzul şekillerine sahip değildir.
Canik Dağları, Orta Karadeniz bölümünde yer alan ve ortalama yükseltisi oldukça düşük ( m civarı) bir dağ kütlesidir. Türkiye'de buzul şekillerinin oluşabilmesi için gereken minimum yükselti sınırı geçmiş jeolojik dönemlerde dahi metre olarak belirlendiği için, Canik Dağları bu sürecin dışında kalmıştır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Buzul şekillerinin dağılımında 'yükselti' (özel konum) temel belirleyicidir; Türkiye'de buzul izleri için dağların genellikle metre sınırını aşması gerekir.
Hints
1
Buzul şekillerinin oluşması için bir dağın 'buzul sınırı' denilen belirli bir yüksekliği aşması gerekir.
2
Türkiye'de Orta Karadeniz bölümündeki dağların, Doğu ve Batı Karadeniz'e göre daha alçak olduğunu hatırlayın.
3
Seçeneklerdeki dağlardan hangisinin yükseltisi metrenin altındadır?
Practice More
Türkiye'de buzullaşmanın etkilediği diğer alanları (Uludağ, Bolkar, Sultan Dağları vb.) harita üzerinde inceleyerek yükselti-buzul ilişkisini pekiştirebilirsiniz.
Alternative Method
Harita bilgisi kullanarak dağların yükseltilerini kıyaslayabilirsiniz. Orta Karadeniz kıyı kuşağının (Canik Dağları) ulaşımın kolaylığı ve iç kesimlerle bağlantısı, bu dağların alçak olduğunun en büyük kanıtıdır; dolayısıyla buzul etkisinden söz edilemez.
Estimated Time:50s