Question

Difficulty: HardTürkiye'de Nem ve Yağış

Havanın su buharı yüklenmesi (mutlak nem); buharlaşma yüzeyi ve sıcaklığa bağlı iken, havanın nem taşıma kapasitesi (maksimum nem) sadece sıcaklığa bağlıdır. Bağıl nem ise mutlak nemin maksimum neme oranıdır.

Temmuz ayı ortalamaları dikkate alındığında, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde sıcaklıklar Türkiye'nin en yüksek seviyelerine ulaşırken, Akdeniz kıyı kuşağında mutlak nem değerleri zirve yapar. Buna rağmen Şanlıurfa'da bağıl nem oranının Antalya'ya göre çok daha düşük olması ve buna bağlı olarak şiddetli bir nem açığının oluşmasında;

I.I. Şanlıurfa'da havanın nem taşıma kapasitesinin (maksimum nem) çok yüksek olması
II.II. Şanlıurfa'nın denizden uzak (karasal) olması nedeniyle havadaki mevcut su buharının (mutlak nem) yetersiz kalması
III.III. Antalya'da yer şekillerinin dağlık olması nedeniyle hava kütlelerinin yamaç boyunca yükselerek soğuması

faktörlerinden hangileri temel neden olarak gösterilebilir?

  1. A
    Yalnız II
  2. B
    Yalnız IIII
  3. II ve IIIIAnswer
  4. D
    IIII ve IIIIII
  5. E
    II, IIII ve IIIIII

Answer

Şanlıurfa'da yaz mevsiminde bağıl nemin çok düşük olmasının temel nedenleri, yüksek sıcaklığa bağlı olarak maksimum nemin artması ve karasallık nedeniyle mutlak nemin yetersiz olmasıdır.
Şanlıurfa'da Temmuz ayında bağıl nemin çok düşük olması iki temel değişkenin bileşkesidir: Birincisi, aşırı sıcaklık nedeniyle havanın nem taşıma isteğinin (maksimum nem) çok yüksek olmasıdır. İkincisi ise karasallık ve şiddetli buharlaşma nedeniyle havada yeterli miktarda su buharının (mutlak nem) bulunmamasıdır. Bu iki durum bağıl nemi düşürerek 'nem açığını' artırır.

Step-by-Step Solution

1
Maksimum nem analizini yapın.
Sıcaklık arttıkça hava genleşir ve daha fazla nem taşıyabilir. Şanlıurfa, Türkiye'nin en sıcak yeri olduğu için maksimum nem kapasitesi en yüksektir.
Maksimum nem ile sıcaklık doğru orantılıdır.
2
Mutlak nem kaynağını belirleyin.
Mutlak nem su yüzeylerine yakınlıkla ilgilidir. Antalya deniz kıyısında olduğu için mutlak nemi fazladır; Şanlıurfa karasal olduğu için mutlak nemi çok düşüktür.
Karasallık, havaya karışacak su buharı miktarını kısıtlar.
3
Bağıl nem formülünü uygulayın.
Bağıl Nem = (Mutlak Nem / Maksimum Nem) x 100. Şanlıurfa'da pay (mutlak nem) küçük, payda (maksimum nem) çok büyüktür. Bu da bağıl nemin %10'lara kadar düşmesine neden olur.
İki faktörün zıt yönlü etkisi bağıl nemi minimuma indirir.

Key Concept

Türkiye'de Sıcaklık, Nem Kapasitesi ve Bağıl Nem İlişkisi

Hints

1
Bağıl nemin düşük olması için ya mevcut suyun çok az olması ya da havanın kapasitesinin çok büyük olması gerekir.
2
Sıcaklığın Türkiye'de yazın en yüksek olduğu bölge ile denizden en uzak bölgelerden birini kıyasladığınızı unutmayın.
3
Şanlıurfa'nın çok sıcak olması havanın 'aç' olduğunu (kapasite), karasal olması ise 'yiyecek su' bulamadığını (mutlak nem) gösterir.

Practice More

Kış mevsiminde Erzurum-Kars bölümünde sıcaklıkların çok düşük olmasına bağlı olarak bağıl nemin neden yüksek çıktığını analiz eden sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question