Question

Difficulty: HardTürkiye'yi Etkileyen Basınç Merkezleri

Türkiye'yi etkileyen basınç merkezlerinin oluşum kökenleri (termik/dinamik), etkili oldukları dönemler ve beraberinde getirdikleri hava olayları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Asor Dinamik Yüksek Basıncı yıl boyunca etkili olan bir merkezdir; kışın etki alanını genişlettiğinde Türkiye'de hava açık, durgun ve ayazlı geçer.Answer
  2. B
    Sibirya Termik Yüksek Basıncı, kutup altı alçak basınç kuşağının bir parçası olduğu için kökeni dinamik faktörlere dayanır.
  3. C
    Basra Termik Alçak Basıncı, Muson sisteminin bir uzantısı olarak sadece kış aylarında etkili olur ve Güneydoğu Anadolu'da kar yağışlarını artırır.
  4. D
    İzlanda Dinamik Alçak Basıncı sadece yaz mevsiminde etkisini gösterir ve Türkiye geneline çöl sıcaklıklarını taşır.
  5. E
    Türkiye'yi etkileyen tüm basınç merkezleri termik kökenlidir ve sadece Türkiye'nin özel konumu nedeniyle mevsimlik olarak yer değiştirirler.

Answer

Asor Dinamik Yüksek Basıncı yıl boyunca etkilidir ve kışın etki alanı genişlediğinde açık, durgun, ayazlı hava koşullarına yol açar.
Doğru olan seçenek, Asor Dinamik Yüksek Basıncı'nın 30 derece enlemleri çevresinde yıl boyu etkili olduğunu ve kışın Türkiye üzerinde etkili olduğunda havanın açık ve soğuk (ayaz) olmasına neden olduğunu belirtmektedir. Yüksek basınç alanlarında alçalıcı hava hareketleri nedeniyle hava bulutsuz olur, bu da geceleri yerin ısı kaybını artırarak ayazı oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Basınç merkezlerinin kökenlerini belirleme
Asor ve İzlanda 'Dinamik' (Dünya'nın günlük hareketi); Sibirya ve Basra 'Termik' (Sıcaklık) kökenlidir.
Oluşum mekanizmasını anlamak hava kütlesinin karakterini belirler.
2
Mevsimsel etkileri analiz etme
Sibirya kışın, Basra yazın uç değerler yaratır. İzlanda kışın ılımanlaştırıcı, Asor ise yıl boyu kararlılık vericidir.
Hangi merkezin hangi dönemde Türkiye iklimini domine ettiğini saptamak gerekir.
3
Kış koşullarındaki etkileşimi değerlendirme
Kışın yüksek basınçlar (Sibirya veya Asor) etkili olduğunda dikey hava hareketleri alçalıcı olduğu için bulutlanma azalır, radyasyon kaybı artar ve 'ayaz' dediğimiz durum oluşur.
Seçeneklerdeki hava olayları ile basınç tiplerini eşleştirmek için gereklidir.

Key Concept

Türkiye'yi Etkileyen Basınç Merkezleri ve Karakteristikleri

Hints

1
Türkiye'yi etkileyen basınç merkezlerini 'Termik' (Sıcaklık kaynaklı) ve 'Dinamik' (Dünyanın hareketi kaynaklı) olarak ikiye ayırın.
2
Kışın etkili olan İzlanda (Nemli/Ilık) ile Sibirya (Soğuk/Kuru) arasındaki farkı hatırlayın. Yüksek basınç (Sibirya, Asor) havanın açık ve ayazlı geçmesine neden olur.
3
Asor basınç merkezi 30° enlemlerinden gelir ve dinamik kökenlidir; yazın kuraklık, kışın ise bazen Sibirya ile birleşerek çok sert soğuklar getirir.

Practice More

Basınç merkezlerinin yönlerini dilsiz bir harita üzerine çizerek hangi yönden hangi özelliğin (nem, sıcaklık) geldiğini çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question