Examkin

Question

Difficulty: Very hardHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

1982 Anayasası'nın 2017 değişiklikleri ile güncellenen hükümleri ve Türk hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; kanunlar, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK), milletlerarası antlaşmalar ve yönetmelikler arasındaki hiyerarşik ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkan uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.
  2. B
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde kanun hükümleri uygulanır ve kanunun daha eski tarihli olması bu üstünlüğü değiştirmez.
  3. TBMM tarafından kabul edilen kanunların hiyerarşik olarak altında yer alan olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, 'sonraki norm önceki normu ilga eder' ilkesi uyarınca kendisinden önce yürürlüğe girmiş kanun hükümlerini geçersiz kılabilir.Answer
  4. D
    Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; bu tür konularda çıkarılan kararnameler yetki aşımı nedeniyle hiyerarşik düzeni ihlal eder.
  5. E
    Kanunla düzenlenen bir konuda daha sonra aynı konuyu düzenleyen bir Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılması durumunda, kanun hükümleri öncelikli olarak uygulanmaya devam eder.

Answer

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin kendisinden önce yürürlüğe girmiş bir kanun hükmünü 'sonraki norm' ilkesiyle geçersiz kılabileceği ifadesi yanlıştır; çünkü hiyerarşik üstünlük (kanunun üstünlüğü), zaman aşımı veya yenilik ilkesinden önce gelir.
Türk hukuk sisteminde 'Lex Superior' (Üst Norm) ilkesi gereğince, hiyerarşik olarak alt basamakta bulunan bir düzenleme (CBK), üst basamaktaki bir düzenlemeye (Kanun) aykırı olamaz ve onu yürürlükten kaldıramaz. 'Lex Posterior' (Sonraki Norm) ilkesi ise yalnızca aynı seviyedeki normlar arasındaki çatışmalarda kullanılır. Bu nedenle, bir kararnamenin kendisinden önceki bir kanunu ilga etmesi hukuken mümkün değildir.

Step-by-Step Solution

1
Normların hiyerarşik sıralamasını belirle.
Sıralama: Anayasa > Milletlerarası Antlaşmalar (Temel Hak) > Kanun / İBK > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik.
Türk hukukunda normların geçerliliği bir üst norma uygun olmasına bağlıdır.
2
Hiyerarşik çatışma (Lex Superior) ile zaman çatışması (Lex Posterior) ilkelerini karşılaştır.
Hiyerarşik olarak alt-üst ilişkisi olan normlarda (Kanun vs CBK), tarih farkı gözetilmeksizin üst norm uygulanır.
Lex Posterior ilkesi sadece aynı hiyerarşik düzeydeki normlar (örn. iki farklı kanun) arasında uygulanabilir.
3
2017 Anayasa değişikliklerindeki özel hükümleri kontrol et.
Anayasa madde 104/17: 'Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümleri uygulanır.'
Anayasa metni açıkça kanunun üstünlüğünü ve CBK'nın kanunu ilga edemeyeceğini vurgulamıştır.

Key Concept

Hukuk Kuralları Arasındaki Çatışma ve Normlar Hiyerarşisi
Rate this question

Topics

Hukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

More questions from this topic